همزمان با نشست ۳۰ کشور برای بازگشایی تنگه هرمز، ۳ کشتی در این منطقه هدف قرار گرفتند
دولت بریتانیا اعلام کرد برنامهریزان نظامی بیش از ۳۰ کشور نشست دو روزهای در لندن برگزار میکنند تا طرحهای عملیاتی برای بازگشایی تنگه هرمز و تضمین امنیت کشتیرانی را بررسی کنند. همزمان با این نشست، دستکم سه کشتی کانتینری در این منطقه هدف تیراندازی قرار گرفتند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این نشست دو روزه که چهارشنبه و پنجشنبه دوم و سوم اردیبهشت و در ادامه تعهد بیش از ۱۲ کشور برای مشارکت در یک ماموریت بینالمللی به رهبری بریتانیا و فرانسه برگزار میشود، ماموریتی است که هدف آن حفاظت از عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز «در صورت فراهم شدن شرایط»، عنوان شده است.
این تعهد پس از آن مطرح شد که حدود ۵۰ کشور از اروپا، آسیا و خاورمیانه در یک کنفرانس ویدیویی شرکت کردند تا در واکنش به اظهارات دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره عدم نیاز به کمک متحدان، موضع مشترکی نشان دهند.
وزارت دفاع بریتانیا اعلام کرد این نشست بر پیشرفتهای حاصلشده در گفتوگوهای هفته گذشته بنا میشود.
جان هیلی، وزیر دفاع بریتانیا، گفت: «وظیفه امروز و فردا تبدیل توافق دیپلماتیک به یک طرح مشترک برای حفظ آزادی کشتیرانی در تنگه و حمایت از یک آتشبس پایدار است.»
او افزود: «مطمئنم که در دو روز آینده میتوان به پیشرفت واقعی دست یافت.»
بر اساس این گزارش، شرکتکنندگان قرار است درباره توانمندیهای نظامی، ساختار فرماندهی و کنترل، و نحوه استقرار نیروها در منطقه گفتوگو کنند.
هدف این نشست، پیشبرد طرحهای نظامی برای بازگشایی تنگه هرمز پس از برقراری یک آتشبس پایدار اعلام شده است.
این در حالی است که هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، این هفته برای دیدار رسمی به لندن سفر میکند تا درباره جنگ در ایران و اوکراین و همکاری میان متحدان ناتو گفتوگو کند.
ترکیه که با ایران هممرز است و با تهران، واشینگتن، و اسلامآباد به عنوان میانجی در تماس نزدیک قرار دارد، آخر هفته گذشته میزبان یک نشست دیپلماتیک با حضور هیاتهایی از همه طرفها بود و بارها خواستار پایان درگیریها شده است.
سه کشتی دیگر هدف قرار گرفتند
به گزارش رویترز، دوم اردیبهشت دستکم سه کشتی کانتینری در تنگه هرمز هدف تیراندازی قرار گرفتند.
یکی از این کشتیها که با پرچم لیبریا حرکت میکرد، در شمالشرق عمان هدف تیراندازی و راکت قرار گرفت و بخش پل فرماندهی آن آسیب دید.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، یک قایق تندروی سپاه پاسداران به این کشتی نزدیک شده و سپس به آن تیراندازی کرده است.
گفته شده یک کشتی دیگر با پرچم پاناما هدف قرار گرفته اما آسیبی ندیده و خدمه آن نیز در امنیت هستند.
در گزارش رویترز آمده است که یک کشتی سوم هم در فاصله حدود هشت مایل دریایی در غرب ایران هدف تیراندازی قرار گرفت.
این کشتی که با پرچم لیبریا حرکت میکرد، متوقف شده اما خدمه آن سالم هستند.
رویترز نوشت که با وجود این حملات، گزارشی از آتشسوزی یا آلودگی محیط زیستی منتشر نشده است.
بازتاب پیامدهای جنگ در بافت متراکم شهر تهران در گزارش بلومبرگ
بلومبرگ گزارش داد محدودیتهای اعمالشده در ایران بر عکاسی و دسترسی به اینترنت، در کنار محدودیتهای ایالات متحده درباره انتشار تصاویر ماهوارهای با وضوح بالا، ارزیابی خسارات جنگ در ایران را دشوار کرده است.
با این حال، بررسیهای پژوهشگران دانشگاه ایالتی اورگن بر پایه تصاویر راداری نشان داد در جریان جنگ اخیر، دستکم هفت هزار و ۶۴۵ ساختمان در سراسر ایران آسیب دیده یا تخریب شدهاند که در میان آنان، ۶۰ مرکز آموزشی و ۱۲ مرکز درمانی به چشم میخورند.
بلومبرگ نیز با تحلیل نوع کاربری زمین در مناطق آسیبدیده تهران نوشت در مجموع، دو هزار و ۸۱۶ ساختمان پایتخت در درگیریها هدف قرار گرفتند که حدود ۳۲ درصد نظامی، ۲۵ درصد صنعتی، ۲۱ درصد غیرنظامی، ۱۹ درصد تجاری و دو درصد، دولتی بودند.
نازنین شاهرکنی، دانشیار دانشکده مطالعات بینالمللی در دانشگاه سایمون فریزر کانادا، گفت در شهری با ابعاد تهران، «در عمل نمیتوان مرزی روشن میان اهداف نظامی و زندگی غیرنظامی ترسیم کرد» و پیامدهای جنگ «در سراسر این بافت بههمپیوسته گسترش مییابد».
۳۱ فروردین، عباس مسجدی، رییس سازمان پزشکی قانونی کشور، اعلام کرد در جریان جنگ اخیر، سه هزار و ۳۷۵ نفر در ایران کشته شدند.
او افزود استانهای تهران، هرمزگان و اصفهان بهترتیب بیشترین آمار جانباختگان را به خود اختصاص دادند.
مسجدی توضیحی درباره سهم نظامیان و غیرنظامیان در این آمار ارائه نکرد.
راهبرد جمهوری اسلامی: درهمتنیدگی عامدانه اهداف نظامی و غیرنظامی
به گزارش بلومبرگ، بیشتر مناطق شهری تهران ترکیبی از ساختمانهای مسکونی، واحدهای تجاری، مغازهها، بانکها و ساختمانهای دولتی هستند و حدود ۱۶ میلیون وسیله نقلیه، تراکم سنگینی در پایتخت به وجود آوردهاند.
این رسانه افزود بررسیها نشان میدهد اهداف نظامی و دولتی در سراسر تهران در مجاورت مستقیم مکانهای غیرنظامی و تجاری قرار دارند.
تاسیسات نظامی یا صنعتی هم در میان مناطقی واقع شدهاند که غالبا ماهیتی غیرنظامی یا تجاری دارند.
در ماههای اخیر و بهویژه در جریان انقلاب ملی ایرانیان و جنگ، گزارشهای متعددی درباره استقرار نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی در مدارس، مساجد، ورزشگاهها و مراکز درمانی منتشر شد.
همچنین گزارشها از بهکارگیری اماکن غیرنظامی برای فعالیتهای نظامی حکومت و نیز استفاده از شهروندان بهعنوان «سپر انسانی» حکایت داشت.
فعالیت عوامل اطلاعاتی، نظامی و امنیتی در خانههای تیمی در دل بافتهای مسکونی، بههمراه پنهان شدن فرماندهان و مقامهای حکومتی در میان غیرنظامیان برای در امان ماندن از حملات احتمالی اسرائیل و ایالات متحده، از دیگر مصادیق قابل توجه در این زمینه است.
عملیات نظامی کنترلشده در بافت شهری متراکم امکانپذیر است؟
آمریکا و اسرائیل گفتهاند در جریان کارزار اخیر، به مواضع نظامی و امنیتی حمله کردند و دست به انجام ترورهای هدفمند و عملیات دقیق زدند.
طبق اعلام این دو کشور، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بهصورت عامدانه مواضع خود را در مناطق غیرنظامی مستقر کرده است.
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید، در همین رابطه گفت از آغاز عملیات «خشم حماسی»، ارتش آمریکا به ۱۳ هزار موضع حمله کرده است، اما «غیرنظامیان را هدف قرار نمیدهد».
در سوی دیگر، شاهرکنی این رویکرد را «تلاشی برای توجیه» دانست و تاکید کرد چنین سخنانی میکوشد عملیات نظامی را «کنترلشده و محدود» جلوه دهد، در حالی که پیامدهای واقعی آن «در یک محیط شهری متراکم» را پنهان میکند.
بر اساس آمار رسمی، خسارت اقتصادی جنگ به ایران طی ۴۰ روز به ۲۷۰ میلیارد دلار رسید که معادل حدود سه هزار دلار به ازای هر نفر است و انتظار میرود با تشدید اختلال در تجارت بهدنبال محاصره بندرهای جنوبی ایران از سوی آمریکا، این رقم افزایش یابد.
جنگ یا فروپاشی اقتصادی؛ آیا جمهوری اسلامی میتواند در برابر فشارها دوام بیاورد؟
۵ ساعت پیش
کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد و ۱۸ فروردین به آتشبسی دوهفتهای انجامید. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، شامگاه اول اردیبهشت این آتشبس را تمدید کرد، اما محاصره تنگه هرمز و بنادر جنوبی ایران از سوی ارتش ایالات متحده، همچنان ادامه دارد.
میعاد ملکی، پژوهشگر ارشد در بنیاد دفاع از دموکراسیها و استراتژیست پیشین تحریمها در وزارت خزانهداری آمریکا، در نشست ایراناینترنشنال گفت جمهوری اسلامی طی دهههای گذشته، بارها تهدید به بستن تنگه هرمز کرده بود، اما هرگز گامی در مسیر آمادهسازی اقتصاد خود برای پیامدهای چنین اقدامی، از جمله محاصره دریایی، برنداشت.
به گفته ملکی، مقامهای جمهوری اسلامی این پرسش را مطرح نکردند که در صورت مسدود شدن این گذرگاه راهبردی، سرنوشت ۴۵۵ میلیون دلار تجارت روزانه ایران که به عبور از تنگه هرمز وابسته است، چه خواهد شد و آیا اقتصاد ایران توان تابآوری در برابر این وضعیت را دارد یا نه.
او افزود پاسخ این پرسشها در پی جنگ، محاصره، بحران ارزی و آسیب به بخشهای کلیدی صادرات ایران بیش از پیش آشکار شده است؛ عواملی که فشار بر جمهوری اسلامی را با سرعتی بیشتر از رقبایش افزایش دادهاند.
ملکی تاکید کرد هرچند اختلال در تنگه هرمز مخاطرات جدی برای بازارهای جهانی انرژی به همراه دارد، اما وابستگی اقتصاد ایران به این آبراه سبب شده تهران در مقایسه با کشورهایی که بهدنبال تحت فشار قرار دادن آنهاست، آسیبپذیرتر باشد.
میعاد ملکی
جیسون برادسکی، مدیر سیاستگذاری در سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای»، در نشست ایراناینترنشنال گفت به نظر میرسد ترامپ قصد دارد این نقطهضعف جمهوری اسلامی را با استفاده از «راهبردی مبتنی بر دیپلماسی اجباری همراه با پشتیبانی نظامی» مورد آزمایش قرار دهد.
برادسکی ادامه داد: «او ابتدا گزینه نظامی را مطرح میکند و زمینه را برای اقدام فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) فراهم میسازد. سپس یک مسیر خروج دیپلماتیک برای رژیم ایران پیشنهاد میدهد. شرایط مورد نظر آمریکا را مشخص میکند و ضربالاجلی میگذارد. اگر رژیم ایران همراهی نکند، دست به حمله میزند.»
محاصره دریایی بندرهای جنوبی ایران از ۲۴ فروردین آغاز شده است.
محاصره بنادر ایران و تشدید فشارها؛ جمهوری اسلامی در چه شرایطی قرار گرفته است؟
کدام طرف زودتر عقبنشینی میکند؟
در نشست عمومی ایراناینترنشنال، گفتوگوها مکررا حول این پرسش کلیدی شکل گرفت که در برابر فشارها، کدام طرف زودتر از موضع خود عقب خواهد نشست: تهران، واشینگتن یا اقتصاد جهانی.
محاصره دریایی فشارها را بر تجارت ایران افزایش داده است. در همین حال، اقدام جمهوری اسلامی در ایجاد اختلال در تنگه هرمز، این رویارویی را به آزمونی از میزان تابآوری اقتصادی برای تهران، واشینگتن و مصرفکنندگان عمده انرژی در آسیا بدل کرده است.
بزرگمهر شرفالدین، مدیر بخش دیجیتال ایراناینترنشنال و گرداننده این نشست، گفت اختلالآفرینی جمهوری اسلامی در تنگه هرمز در واقع به معنای آن است که تهران «برای جهان تحریم وضع میکند»، در حالی که محاصره آمریکا نشان میدهد واشینگتن چگونه با اتکا به قدرت نظامی، تحریمها را به اجرا میگذارد.
بزرگمهر شرفالدین
ملکی در ادامه اظهارات خود گفت در صورت بروز یک بحران طولانیمدت در تنگه هرمز، اقتصاد کشورهای آسیایی نخستین قربانیان اصلی در عرصه خارجی خواهند بود، زیرا این کشورها وابستگی قابل توجهی به جریان انرژی عبوری از این گذرگاه دارند.
با این حال، او تاکید کرد پیامدهای جهانی این وضعیت، موازنه اصلی آسیبپذیری را تغییر نمیدهد.
پژوهشگر ارشد در بنیاد دفاع از دموکراسیها افزود: «آسیا در صدر قرار دارد. کره شمالی، ژاپن، چین و هند حدود ۸۹ تا ۹۰ درصد نفت و ۷۵ درصد گاز طبیعی خود را از طریق تنگه هرمز دریافت میکنند. ایالات متحده مستقیما هدف اصلی پیامدهای اقتصادی این تنگه نیست، اما آنچه در این کشورها اتفاق میافتد، بر اقتصاد آمریکا نیز اثر میگذارد.»
به گفته ملکی، با وجود این، جمهوری اسلامی زمان بسیار محدودتری برای کنار آمدن با این شوک در اختیار دارد: «زمان برای اقتصاد ایران بسیار سریعتر از ما میگذرد.»
او یادآور شد: «با این حال، تجربه نشان داده که حکومت ایران توجه چندانی [به مشکلات شهروندان] ندارد؛ حتی اگر مردم با گرسنگی یا بحرانهای جدی اقتصادی مواجه باشند.»
برادسکی گفت ترامپ احتمالا بیش از آنچه بسیاری انتظار دارند، مایل است فشارها را علیه جمهوری اسلامی ادامه دهد، زیرا در دوره دوم ریاستجمهوری خود به سر میبرد و به میراث سیاسیاش میاندیشد.
او تاکید کرد واشینگتن از طریق بهکارگیری زور به نتایجی رسیده که صرفا از طریق دیپلماسی حاصل نشده بود؛ از جمله بر اساس برخی گزارشها، سوق دادن تهران به در نظر گرفتن تعلیق یکساله غنیسازی اورانیوم.
جیسون برادسکی
چشمانداز بازار بورس و تورم
محمد ماشینچیان، روزنامهنگار ارشد حوزه اقتصادی در ایراناینترنشنال و رییس پیشین تحقیقات بازار در اکوایران، در این نشست اعلام کرد بازار سهام ایران به مدت هشت هفته تعطیل بوده که در تاریخ بورس تهران سابقه نداشته است.
او افزود این تعطیلی به سیاستگذاران امکان داده است چنین وانمود کنند که قیمتها همچنان در وضعیت عادی باقی ماندهاند، در حالی که جنگ باعث تغییر در ارزش شرکتها، داراییها و انتظارات سرمایهگذاران شده است.
به گفته او، حتی پیش از آغاز جنگ نیز بازار در وضعیت بحرانی قرار داشت، اما «افزایشهای اسمی» تا حدی اثر تورم بالای ۷۰ درصد را پنهان کرده بود.
افزایش اسمی به رشد ظاهری قیمتها یا شاخصها بدون در نظر گرفتن اثر تورم گفته میشود.
ماشینچیان گفت نظام بانکی در هم ریخته است، صنعت خودروسازی با مشکلات جدی روبهروست و بازار بهشدت به بخشهای صادراتمحور مانند پتروشیمی، فولاد و شرکتهای مرتبط با نفت و گاز وابسته بوده است؛ حال آن که بسیاری از این بخشها در اثر جنگ آسیب دیده یا مختل شدهاند.
او یادآور شد: «حتی اگر بازار دوباره باز شود، دیگر نه پتروشیمیای هست و نه فولادی. در چنین شرایطی، ناچارند به بانکها، خودروسازان و سایر صنایعی تکیه کنند که خودشان در زنجیره تامین به پتروشیمی وابستهاند.»
کمبود پلاستیک در ایران در پی حملات به مراکز پتروشیمی
ماشینچیان در ادامه پیشبینی کرد در صورت ازسرگیری معاملات، احتمال سقوط بازار بالا خواهد بود؛ حتی با وجود محدودیتهای رسمی که اجازه نمیدهد قیمت سهام در یک روز بیش از پنج درصد کاهش یابد.
او اضافه کرد: «هیچ منطقی پشت این موضوع نیست. با این حال، به همین شیوه آن را اداره میکنند، اما حتی در چنین شرایطی هم بعید میدانم بتوانند بازارها را باز کنند.»
به گفته ماشینچیان، بحران اقتصادی در ایران به مرحلهای رسیده است که تورم باید بهصورت ماهانه بررسی شود، نه سالانه.
او برآورد کرد حتی در بهترین سناریو، یعنی دستیابی به یک توافق جامع با آمریکا، نرخ تورم در ادامه سال ۲۰۲۶ همچنان میتواند بهطور متوسط دستکم پنج درصد در ماه باشد.
ماشینچیان ادامه داد: «دیگر از تورم سالانه صحبت نمیکنم، بلکه بحث بر سر تورم ماهانه است و این واقعیتی است که با آن روبهرو هستیم.»
او افزود در سناریوی «نه جنگ، نه صلح»، ممکن است قیمتها در طول سال سه برابر شوند و در صورت بروز یک درگیری جدید، تورم ماهانه میتواند از ۲۰ درصد عبور کند و در نتیجه، افزایش سالانه قیمتها به حدود ۵۰۰ درصد برسد.
محمد ماشینچیان
فرایند رفع تحریمها سریع رخ نخواهد داد
ملکی در ادامه نشست عمومی ایراناینترنشنال گفت حتی در صورت دستیابی به یک توافق دیپلماتیک، اقتصاد ایران بهسرعت احیا نمیشود، زیرا ساختار تحریمها پیچیده است و بانکها و شرکتهای خصوصی همچنان از هرگونه تعامل مالی با ایران پرهیز میکنند.
مقام سابق وزارت خزانهداری آمریکا افزود تجربه توافق برجام در سال ۲۰۱۵ بهخوبی نشان داد که رفع رسمی تحریمها تا چه اندازه محدودیت دارد و حتی زمانی که دولت آمریکا کوشید دسترسی محدودی به منابع مالی فراهم کند، بانکها حاضر نشدند با ایران همکاری کنند.
ملکی ادامه داد: «آنها حتی نتوانستند یک بانک پیدا کنند. نه فقط بانکهای آمریکایی، بلکه حتی بانکهای کوچک و بسیار کوچک که هیچ رابطه کارگزاری با بانکهای آمریکایی نداشتند نیز حاضر نشدند به این پول دست بزنند. در نهایت مجبور شدند پول را بهصورت نقدی ارسال کنند.»
به گفته او، ساختار تحریمهای ایران نسبت به سوریه پیچیدهتر و چندلایهتر است و برچیدن آن ممکن است ماهها یا حتی سالها زمان ببرد.
ملکی گفت: «حتی اگر امروز یک دولت دموکراتیک یا انتقالی در ایران روی کار بیاید و جمهوری اسلامی کنار برود، چنین دولتی احتمالا بیش از یک یا دو هفته قادر به پرداخت حقوق کارکنان دولت نخواهد بود.»
این هشدار، یکی از نکات کلیدی نشست عمومی ایراناینترنشنال بود: اقتصاد ایران نهتنها تحت فشار شرایط جنگی قرار دارد، بلکه با مشکلات ساختاری عمیقی روبهروست که ممکن است فراتر از پایان درگیریها و هر توافق دیپلماتیک کوتاهمدت، ادامه یابد.
احتمال ارسال پول نقد برای جمهوری اسلامی
در بخش پرسش و پاسخ، یکی از حاضران در نشست پرسید آیا دسترسی به پول نقد یا داراییهای مسدودشده میتواند به جمهوری اسلامی این امکان را بدهد که پس از جنگ، تواناییهای خود را احیا و بازسازی کند.
برادسکی گفت این «بدترین» اقدام ممکن خواهد بود، زیرا جمهوری اسلامی از هرگونه تسهیلات مالی برای بازسازی همان ساختارهای نظامی و امنیتی استفاده خواهد کرد که در جریان جنگ هدف قرار گرفته بودند.
او اضافه کرد: «بدترین اقدامی که در شرایط فعلی میتوان انجام داد، تزریق پول نقد به رژیم است. این منابع صرف بازسازی برنامههای موشکی، هستهای، پهپادی و همچنین کل ساز و کارهای سرکوب خواهد شد.»
ملکی نیز گفت بهدلیل محدودیتهای قانونی، انتقال مستقیم پول نقد چندان محتمل نیست، اما دسترسی به داراییهای مسدودشده یا کاهش تحریمها در بخشهایی مانند فلزات و پتروشیمی همچنان میتواند به جمهوری اسلامی امکان تنفس بدهد.
به گفته او، این عوامل نقشی تعیینکننده بر عهده دارند؛ اینکه جمهوری اسلامی در تنگنا باقی خواهد ماند یا مجالی برای بازسازی پیدا خواهد کرد.
کمبود پلاستیک در ایران در پی حملات به مراکز پتروشیمی
۵ ساعت پیش
در جریان حملات صورت گرفته به مواضع جمهوری اسلامی پیش از برقرار شدن آتشبس میان تهران و واشینگتن، اسرائیل تاسیسات واقع در ماهشهر و عسلویه، دو قطب اصلی پتروشیمی ایران را هدف قرار داد. مراکزی که در مجموع حدود سهچهارم تولید را در این بخش در اختیار داشتند.
به گفته منابع تجاری که به شرط ناشناس ماندن حاضر به گفتوگو شدند، ایران در چندین محصول پتروشیمی با کمبود شدید مواجه شده است؛ بهویژه انواع پلیمر که در بستهبندی مواد غذایی، تولید پلاستیک و صنایع پایه، کاربرد دارند.
این کمبودها مقامهای ایرانی را ناچار کرده است گزینههای واردات اضطراری را بررسی کنند. هرچند محدودیتهای لجستیکی و ژئوپلیتیکی، روند تامین را پیچیده کرده است.
ابعاد دقیق این اختلال هنوز در حال بررسی است، اما منابع صنعتی میگویند تاثیر آن بر زنجیرههای تامین داخلی، فوری بوده است.
زمانبر بودن بازسازی و فشار بر زنجیره تامین
نجمه جمشیدی، سردبیر «انرژی پرس»، پیشتر به نقل از مدیران ارشد مجتمعهای پتروشیمی گزارش داده بود بازسازی واحدهای آسیبدیده و زیرساختهای مرتبط، بسته به میزان خسارت، ممکن است بین شش ماه تا دو سال زمان ببرد.
یکی از منابع گفت روسیه درخواست تهران را برای تامین برخی پلیمرها رد کرده و دلیل آن را افزایش شدید قیمت جهانی محصولات پتروشیمی در پی اختلالات ایجادشده در تنگه هرمز عنوان کرده است.
به گفته این منبع، مسکو برای جلوگیری از فشار تورمی بیشتر در بازار داخلی خود، تامین نیازهای داخلی را در اولویت قرار داده است.
بستن تنگه هرمز نشان داد اولویت حکومت ایران نه مردم خودش، بلکه نیروهای نیابتیاش است
الهام شعبان، رییس مرکز مطالعات نفت خزر، نیز گفت روسیه خود با محدودیتهایی مواجه است، زیرا بخشی از تاسیسات پتروشیمی این کشور در حملات اوکراین آسیب دیدهاند. این موضوع توانایی مسکو برای پاسخ به تقاضای خارجی، بهویژه در حوزه محصولات پلیمری با ارزش افزوده بالا را بیش از پیش محدود کرده است.
پیش از اختلالات اخیر، ایران سالانه حدود ۳۰ میلیون تن محصولات پتروشیمی به ارزش تقریبی ۱۵ میلیارد دلار صادر میکرد که حدود ۱۲ درصد از آن را پلیمرها تشکیل میدادند.
در واکنش به این شوک عرضه، مقامهای ایرانی صادرات چندین محصول پتروشیمی را ممنوع کردهاند تا بازار داخلی را تثبیت کنند.
محدودیت گزینههای جایگزین در بازار منطقهای
یک منبع تجاری دیگر گفت ایران به جمهوری آذربایجان بهعنوان یکی از گزینههای تامین پلیمر مراجعه کرده، اما ظرفیت محدود تولید این کشور باعث میشود نتواند کمبود ایران را بهطور قابل توجهی جبران کند.
همچنین انتظار میرود آذربایجان حفظ بازارهای صادراتی تثبیتشده خود در اروپا و ترکیه را در اولویت قرار دهد.
برخی کشورهای عربی همسایه ایران از نظر ظرفیت تولید میتوانند بخشی از این کمبود را جبران کنند. عربستان سعودی بهتنهایی حدود ۱۹ میلیون تن ظرفیت تولید سالانه پلیمر دارد و امارات متحده عربی و قطر نیز از صادرکنندگان بزرگ در این حوزه هستند.
با این حال، با توجه به حملات اخیر جمهوری اسلامی به این کشورها در جریان درگیریها، بعید است آنها برای جبران کمبودهای ایران همکاری کنند.
در همین حال، اختلال در مسیرهای کشتیرانی از طریق تنگه هرمز در دو ماه گذشته باعث شده قیمت جهانی پلیمرها حدود ۵۰ درصد افزایش یابد.
ترکیب اختلال در عرضه داخلی و محدود شدن بازارهای بینالمللی، کمبودها را تشدید کرده و نگرانیهایی درباره تاثیرات گستردهتر بر صنایع پاییندستی و دسترسی به کالاهای مصرفی ایجاد کرده است.
جمهوری اسلامی مهدی فرید، زندانی سیاسی، را به اتهام «جاسوسی برای اسرائیل» اعدام کرد
۷ ساعت پیش
این رسانه حکومتی چهارشنبه دوم اردیبهشت در گزارشی، فرید را «مسئول بخش مدیریت کمیته پدافند غیرعامل یکی از سازمانهای حساس کشور» معرفی کرد و نوشت او از طریق «فضای مجازی» با موساد ارتباط گرفته بود.
میزان افزود: «دسترسیها در سازمان، نمودار سازمان، جانمایی ساختمانهای داخلی، وضعیت حفاظتی و جزییات ساختمانهای پدافند و اطلاعات موجود در اتوماسیون هویت پرسنل، از جمله اطلاعاتی بوده که فرید تلاش داشته است به سرویس منتقل کند.»
رسانه قوه قضاییه در گزارش خود، به نام سازمان محل کار این زندانی سیاسی اشاره نکرد و هیچگونه مستنداتی درباره این اتهامات ارائه نداد.
آذرماه سال گذشته، سازمان حقوق بشر ایران ضمن ارائه اطلاعاتی درباره فرید، نسبت به اجرای حکم اعدام این زندانی سیاسی هشدار داد.
طبق بیانیه این سازمان، فرید در زمان بازداشت، در سازمان انرژی اتمی ایران مشغول به کار بود.
سازمان حقوق بشر ایران افزود که فرید علیرغم همکاری کامل با مقامها، ابتدا در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب اسلامی تهران به ۱۰ سال حبس محکوم شد، اما شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران پس از محاکمه مجدد، حکم او را به اتهام «جاسوسی» برای اسرائیل، به اعدام تغییر داد.
حکومت ایران پس از جنگ ۱۲ روزه، شمار زیادی از شهروندان را به اتهام «جاسوسی» و «همکاری» با اسرائیل بازداشت، محاکمه و حتی اعدام کرده است.
۳۱ فروردین، حکم اعدام محمد معصوم شاهی و حامد ولیدی به اتهام عضویت در یک «شبکه جاسوسی مرتبط با موساد» به اجرا درآمد.
عقیل کشاورز، جواد نعیمی، بهرام چوبی اصل، بابک شهبازی، روزبه وادی، مجید مسیبی و کوروش کیوانی نیز از جمله افرادی هستند که در سال ۱۴۰۴ به اتهام «جاسوسی» اعدام شدند.
امیرمحمد چوبری، معترض ۲۲ ساله، با خطر اعدام روبهروست
اتهامات منتسب به فرید
خبرگزاری قوه قضاییه در ادامه گزارش خود، بدون ارائه مستندات نوشت یکی از عوامل موساد با پیششماره اسرائیل با فرید تماس گرفت و او با آگاهی از این موضوع، به ارتباط خود با این فرد ادامه داد.
میزان افزود فرید با توجه به حرفه و دسترسیهای شغلیاش، «خیلی زود مورد تایید افسر موساد قرار گرفت».
به گزارش این رسانه حکومتی، این زندانی سیاسی در جریان رسیدگی به پرونده، «صراحتا» به همکاری خود با اسرائیل «اعتراف» کرد و «مراحل ارتباط با سرویس موساد» را شرح داد.
میزان نوشت حکم اعدام فرید پس از تایید نهایی در دیوان عالی کشور به اجرا درآمد.
جمهوری اسلامی در ماههای اخیر، بهویژه پس از انقلاب ملی ایرانیان، سیاستهای سرکوبگرانه خود را بهطور چشمگیری تشدید کرده است.
در همین راستا، امیرعلی میرجعفری در اول اردیبهشت، علی فهیم در ۱۷ فروردین، محمدامین بیگلری و شاهین واحدپرست در ۱۶ فروردین، امیرحسین حاتمی در ۱۳ فروردین و صالح محمدی، مهدی قاسمی و سعید داودی در ۲۸ اسفند ۱۴۰۴ اعدام شدند.
همه این افراد در جریان انقلاب ملی بازداشت شده بودند.
جمهوری اسلامی پیشتر نیز ابوالحسن منتظر و وحید بنیعامریان را ۱۵ فروردین، پویا قبادی بیستونی و بابک علیپور را ۱۱ فروردین و اکبر دانشورکار و محمد تقوی سنگدهی را ۱۰ فروردین، به اتهام عضویت در سازمان مجاهدین خلق و «بغی» اعدام کرد.
دو سازمان حقوق بشری پیشتر از رشد ۶۸ درصدی اعدامها در ایران در سال ۲۰۲۵ خبر دادند و اعلام کردند جمهوری اسلامی جان دستکم ۱۶۳۹ نفر را در سال گذشته میلادی گرفت.
وزیر خزانهداری آمریکا: طی چند روز آینده، تاسیسات ذخیرهسازی خارک پر میشود
۹ ساعت پیش
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا،با اشاره به تصمیم ایالات متحده برای ادامه محاصره دریایی جمهوری اسلامی گفت طی چند روز آینده تأسیسات ذخیرهسازی جزیره خارک پر خواهد شد و چاههای نفتی شکننده ایران بسته خواهند شد.
بسنت افزود محدود کردن تجارت دریایی جمهوری اسلامی بهطور مستقیم شریانهای اصلی درآمد حکومت را هدف قرار میدهد و وزارت خزانهداری آمریکا به اعمال حداکثر فشار از طریق کارزار «خشم اقتصادی» ادامه خواهد داد تا بهصورت نظاممند توانایی تهران برای تولید، جابهجایی و بازگرداندن منابع مالی را تضعیف کند.
او همچنین تاکید کرد هر فرد یا شناوری که این جریانها را از طریق تجارت و تامین مالی پنهانی تسهیل کند، در معرض تحریمهای آمریکا قرار خواهد گرفت و واشینگتن همچنان اموالی را که به گفته او «رهبری فاسد به نام مردم ایران به سرقت برده است» مسدود میکند.
نخستوزیر استرالیا: دنباله اقتصادی جنگ ایران با طولانی شدن درگیری، بزرگتر خواهد شد
۱۰ ساعت پیش
آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، گفت دنباله اقتصادی جنگ ایران با طولانی شدن درگیری، بزرگتر خواهد شد.
او افزود: «کشتیهایی در تنگه هرمز گیر افتادهاند و از سوی دیگر، معمولا حدود ۳۰ روز طول میکشد تا از این تنگه به مقصدی در آسیا برسند. این کشتیها باید بار خود را تخلیه کنند و سپس برگردند تا دوباره بارگیری کنند. هیچ راه گریزی از این موضوع نیست و استرالیا از پیامدهای آن مصون نیست.»
آنتونی آلبانیزی از تامین چهار محموله اضافی گازوئیل برای استرالیا خبر داد. این محمولهها که در مجموع ۲۰۰ میلیون لیتر گازوئیل اضافی برای استرالیا فراهم میکنند، از کره جنوبی (دو محموله)، یک محموله از برونئی و یک محموله از مالزی تامین شدهاند.
رسانههایی همچون والاستریت ژورنال و نیویورکتایمز گزارش دادهاند که آسیا-اقیانوسیه نخستین و شدیدترین منطقهای بوده که خارج از خاورمیانه از این جنگ آسیب دیده است؛ منطقهای که به دلیل وابستگی به واردات انرژی از خاورمیانه و درهمتنیدگی زنجیرههای تامین، آسیبپذیر است.
والاستریت ژورنال: ترامپ تصمیم گرفته است فشار مستمر بر تهران را حفظ کند
۱۱ ساعت پیش
روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد دونالد ترامپ بهتازگی از مشاوران خود درباره احتمال بمباران دوباره ایران پرسوجو کرده، اما در نهایت تصمیم گرفته است سیاست فشار مستمر بر تهران را ادامه دهد.
به نوشته این روزنامه، مقامهای دولت ترامپ گفتهاند آمادهاند صبر کنند و معتقدند سیاست فشار حداکثری که پیشتر نتیجه داده، بار دیگر نیز میتواند مؤثر باشد.
بر اساس این گزارش، ترامپ و تیمش راه میانه را انتخاب کردهاند؛ به این معنا که فشار بر جمهوری اسلامی بهطور نامحدود و تا زمانی که تهران پیشنهادی مشخص به آمریکا ارائه کند ادامه یابد. پس از آن، رئیسجمهوری آمریکا میتواند ارزیابی کند که آیا مذاکرات ادامه پیدا کند یا موج تازهای از حملات علیه جمهوری اسلامی دستور داده شود.
نشنال اینترست: آمریکا در جنگ کنونی از شناور شناسایی خودکار جیایآرسی استفاده میکند
۱۱ ساعت پیش
نشریه نشنال اینترست گزارش داد نیروی دریایی آمریکا در عملیات خود علیه جمهوری اسلامی و در چارچوب مأموریتهای جاری امنیت دریایی، از شناور شناسایی خودکار جهانی موسوم به «جیایآرسی» استفاده میکند.
بر اساس این گزارش، جیایآرسی یک شناور سطحی کوچک و بدون سرنشین است که برای جمعآوری اطلاعات، انتقال ارتباطات و ایفای نقشهای پشتیبانی رزمی طراحی شده و امکان حمل محمولههای قابل تعویض برای مأموریتهای مختلف را دارد.
نشنال اینترست نوشت این سامانه در حمایت از عملیات نظامی آمریکا در منطقه مستقر شده و تاکنون صدها ساعت گشت دریایی ثبت کرده است. به گفته این نشریه، این شناور بیسرنشین در مقابله با تهدیدهای دریایی جمهوری اسلامی، از جمله قایقهای تندرو وابسته به سپاه در خلیج فارس، به کار گرفته میشود.
ترامپ: جمهوری اسلامی فقط برای حفظ آبرو، از بستن تنگه هرمز حرف میزند
۱۲ ساعت پیش
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در شبکه اجتماعی تروث سوشال اعلام کرد ایالات متحده با اجرای محاصره دریایی، تنگه هرمز را به طور کامل مسدود کرده است و جمهوری اسلامی تنها برای حفظ آبروی خود از بستن تنگه هرمز سخن میگوید.
ترامپ گفت جمهوری اسلامی نمیخواهد تنگه هرمز بسته شود، بلکه میخواهد این آبراه باز باشد تا روزانه ۵۰۰ میلیون دلار درآمد داشته باشد و در صورت بسته ماندن تنگه، چنین مبلغی را از دست میدهد.
او افزود: «جمهوری اسلامی فقط در حرف میگوید که میخواهد تنگه هرمز بسته باشد، چون من آن را کاملا مسدود کردهام، در نتیجه آنها فقط میخواهند حفظ آبرو کنند.»
ترامپ همچنین گفت: «چهار روز پیش افرادی به من گفتند که جمهوری اسلامی میخواهد فورا تنگه را باز کند. اما اگر آمریکا این تنگه را باز کند، هرگز توافقی با جمهوری اسلامی حاصل نخواهد شد مگر اینکه ایالات متحده بقیه ایران، از جمله رهبران آن را منفجر کند.»
سناتور لیندزی گراهام: باید از محاصره دریایی برای تشدید فشار بر تهران استفاده کرد
۱۴ ساعت پیش
لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه آمریکا، روز سهشنبه با دفاع از تداوم محاصره علیه جمهوری اسلامی، این اقدام را «تصمیمی بسیار هوشمندانه» توصیف کرد و گفت باید از این ابزار برای افزایش فشار بر حکومت ایران استفاده شود.
او در ادامه به شرایط مورد نظر خود برای هرگونه توافق دیپلماتیک با تهران اشاره کرد و تاکید کرد چنین توافقی باید شامل خارج کردن کامل اورانیوم با غنای بالا از ایران باشد تا حکومت امکان ساخت «بمب کثیف» را نداشته باشد.
گراهام همچنین خواستار تضمین دائمی برای جلوگیری از ازسرگیری غنیسازی اورانیوم، اعمال محدودیت و نظارت بر برنامه پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی و پایان حمایت تهران از نیروهای نیابتی در منطقه شد.
ایالات متحده تحریمهای جدیدی علیه تامینکنندگان سلاح برای جمهوری اسلامی اعمال کرد
۱۵ ساعت پیش
وزارت خزانهداری سهشنبه اول اردیبهشت در بیانیهای نوشت که این افراد و شرکتها به دلیل نقش داشتن در تهیه یا انتقال تسلیحات یا قطعات به نمایندگی از ایران مورد تحریم قرار گرفتهاند.
در یک هفته گذشته این دومین مجموعه تحریمهای وزارت خزانهداری آمریکا علیه افراد و شرکتهای مرتبط با جمهوری اسلامی است.
فهرست جدید تحریمها شامل چهار شرکت و دو هواپیمای بوئینگ ۷۷۷ متعلق به ماهانایر و هشت فرد است که در ایران، ترکیه و امارات متحده عربی مستقر هستند.
این تحریمهای جدید در حالی اعمال میشود که واشینگتن و تهران بر سر آغاز دور دوم مذاکرات برای دستیابی به توافقی که تنگه هرمز را باز نگه دارد و به جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل در ایران پایان دهد، در وضعیت تقابل قرار دارند.
آمریکا: حکومت ایران منابع مردم را به تسلیحات و گروههای شبهنظامی اختصاص میدهد
آتشبس دو هفتهای که از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام شده بود بامداد چهارشنبه دوم اردیبهشت پایان یافت و در حالی که نگرانیها بابت ازسرگیری حملات شدت میگرفت، دونالد ترامپ در پستی در شبکه اجتماعی تروث سوشال از تمدید آتشبس تا زمانی خبر داد که رهبران جمهوری اسلامی بتوانند بر سر یک پیشنهاد واحد به توافق برسند.
وزارت خزانهداری آمریکا در بیانیه خود گفت: «در حالی که ایالات متحده همچنان ذخایر موشکهای بالستیک ایران را کاهش میدهد، این رژیم در تلاش است ظرفیت تولید خود را بازسازی کند.»
این بیانیه میافزاید: «ایران به طور فزایندهای برای هدف قرار دادن ایالات متحده و متحدانش، از جمله زیرساختهای انرژی در منطقه، به پهپادهای تهاجمی یکطرفه از سری شاهد متکی شده است.»
همچنین سه نفر به اتهام حمایت از شرکت ایرانی «پیشگام الکترونیک صفه» و مدیرعامل آن، حمیدرضا جهانقربانی، تحریم شدند. این شرکت متهم است هزاران «سِرووموتور» (Servomotor) دارای کاربرد در پهپادهای تهاجمی تهیه کرده است؛ قطعاتی که در پهپادهای سرنگونشده شاهد-۱۳۶ شناسایی شدهاند و برای سازمان جهاد خودکفایی و تحقیقات سپاه پاسداران به کار رفتهاند.
سرووموتور یک نوع موتور الکتریکی است که برای کنترل بسیار دقیق موقعیت، سرعت و گشتاور به کار میرود. شرکت «پیشگام الکترونیک صفه» و مدیرعامل آن پیشتر از سوی آمریکا تحریم شده بودند.
کمال صباح بلخکنلو، از دیگر افراد تازهتحریمشده، صرافی مستقر در تهران است که بهگفته مقامهای آمریکایی، نقش تسهیلکننده پرداختهای بلندمدت برای خرید فیبر کربن و سرووموتورهای مورد نیاز شرکت پیشگام الکترونیک صفه را بر عهده داشته است؛ اقلامی که جمهوری اسلامی از آنها در برنامههای موشکی و پهپادی خود استفاده میکند.
طبق اعلام وزارت خزانهداری آمریکا، محمد وحیدی و دانیال خلیلی نیز به عنوان همکاران مدیرعامل پیشگام الکترونیک صفه در این شبکه عمل کردهاند و در انتقال کالاها از طریق آدرسهایی در دبی نقش داشتهاند.
شریان نفتی جمهوری اسلامی زیر فشار تحریمها؛ صادرات نفت ایران بهطور چشمگیری کاهش یافت
یک شرکت مستقر در ترکیه نیز به دلیل حمایت از شرکت «پردیسان رضوان شرق» در فهرست جدید تحریمها قرار دارد. این شرکت در ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵ (۹ دی ۱۴۰۴) به دلیل ارتباط با مصطفی رستمیثانی که پیشتر از سوی آمریکا تحریم شده بود، در فهرست تحریمها قرار داشت. رستمیثانی نیز به دلیل تهیه دهها تُن سدیم پرکلرات برای صنایع شیمیایی پارچین تحریم شده بود.
صنایع شیمیایی پارچین بخشی از سازمان صنایع دفاعی ایراناست که مسئولیت واردات و صادرات مواد شیمیایی را بر عهده دارد. این سازمان در سال ۲۰۰۸ تحریم شد وسازمان صنایع دفاعی ایران نیز در مارس ۲۰۰۷ در فهرست تحریمها قرار گرفت.
هر دو نهاد همچنین تحت قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل مشمول مسدودسازی داراییها هستند.
شرکت «منسوجات اِتْمی فایبر» نیز صدها محموله لینتر پنبهای برای پردیسان رضوان شرق ارسال کرده است. این ماده به نیتروسلولز تبدیل میشود که بهعنوان بهبوددهنده عملکرد سوخت جامد موشکها کاربرد دارد. این شرکت به دلیل حمایت از پردیسان رضوان شرق تحریم شده است.
آمریکا همچنین حمیدرضا رکنیفرد و مصطفی رکنیفرد دو عضو هیاتمدیره شرکت ایرانی آداک پرگاس پارس را تحریم کرده است. این شرکت در فوریه ۲۰۲۶ به دلیل نقش در خرید سدیم پرکلرات برای مشتریان مرتبط باصنایع شیمیایی پارچین تحریم شده بود.
همچنین چند فرد و نهاد مرتبط با شرکت هواپیمایی ماهان در فهرست تازه تحریمها قرار دارند. ماهان ایر در سال ۲۰۱۱ به دلیل حمایت از نیروی قدس سپاه پاسداران تحریم شده بود.
«بازرگانی بینالمللی سپهر کاوه کیش» ، «شرکت مادر و نهاد کنترلکننده ماهانایر» ، «خدمات هوایی سامان» و «چابوک» در امارات متحده عربی از جمله این نهادها هستند.
بر اساس اطلاعات منتشرشده در وبسایت وزارت خزانهداری آمریکا، غلامعباس عطایی اقدم (رییس هیاتمدیره شرکت سپهر کاوه کیش)، جمشید حسینزاده (عضو هیاتمدیره شرکت سپهر کاوه کیش) و محمدحسین مهدیان (مدیر خدمات بار و مسافر ماهانایر) از جمله افرادی هستند که بهدلیل ارتباط با ماهان تحریم شدهاند.
دو فروند هواپیمای «EP-MTE» بوئینگ ۷۷۷ و «EP-MTB» بوئینگ ۷۷۷ تحت مالکیت یا بهرهبرداری ماهانایر نیز تحریم شدهاند.
این تحریمها با ذیل عنوان «مقابله با تروریسم و منع اشاعه سلاحهای کشتار جمعی» اعمال شدهاند.
آکسیوس: یکی از دلایل تمدید آتشبس از سوی ترامپ این بود که منتظر پاسخ مجتبی خامنهای است
۱۵ ساعت پیش
وبسایت آکسیوس به نقل از یک منبع منطقهای آگاه از تلاشهای میانجیگرانه پاکستان و یک منبع اسرائیلی گزارش داد یکی از دلایل تمدید آتشبس از سوی دونالد ترامپ، انتظار آمریکا و میانجیها برای دریافت پاسخ مجتبی خامنهای به آخرین پیشنهاد مطرحشده بوده است. به گفته منبع اسرائیلی، انتظار میرود این پاسخ روز چهارشنبه ارائه شود.
آکسیوس نوشت مذاکرهکنندگان ایرانی اعلام کردهاند در انتظار «چراغ سبز» رهبر جمهوری اسلامی هستند. همچنین به نقل از یک مقام آمریکایی و یک منبع منطقهای آمده است که در روزهای اخیر در داخل حاکمیت ایران درباره نحوه ادامه گفتوگوها با دولت ترامپ بحثی جدی در جریان بوده است.
بر اساس این گزارش، محمدباقر قالیباف و عباس عراقچی از ادامه مذاکرات برای تمدید آتشبس و دستیابی به توافق حمایت کردهاند، در حالی که احمد وحیدی و معاونانش با هرگونه امتیازدهی مخالفت کرده و ادامه محاصره دریایی را مانعی برای مذاکره دانستهاند.
آکسیوس افزود توقیف یک کشتی باری ایرانی از سوی آمریکا در دریای عرب این شکاف داخلی را تشدید کرده و فرماندهان سپاه، مذاکرهکنندگان را به ضعف در برابر واشینگتن متهم کردهاند.
حداقل دستمزد کارگران ۶۰ درصد افزایش یافت اما قدرت خریدشان به دلار ۱۷ درصد کم شد
۱۹ ساعت پیش
روابط عمومی وزارت کار سهشنبه یکم اردیبهشت اعلام کرد از ابتدای سال ۱۴۰۵ «حداقل مزد روزانه» با نرخ یکسان برای تمام کارگرانِ مشمول قانون کار، فارغ از دائم یا موقت بودن قراردادشان، روزانه ۵۵۴,۱۸۵ تومان است.
بر این اساس، حداقل دستمزد ماهانه کارگران در سال ۱۴۰۵ به ۱۶ میلیون و ۲۵۵ هزار تومان میرسد؛ رقمی که در مقایسه با حداقل دستمزد ۱۰ میلیون و ۳۹۱ هزار تومانی سال ۱۴۰۴، حدود ۶۰ درصد افزایش نشان میدهد.
با این حال، سنجش این رقم بر مبنای نرخ دلار آزاد نشان میدهد که افزایش اسمی دستمزدها لزوما به معنای بهبود قدرت خرید کارگران نیست. در پایان فروردین ۱۴۰۴، قیمت دلار آزاد حدود ۸۳ هزار تومان بود و بر این اساس، حداقل دستمزد آن سال ارزشی معادل حدود ۱۲۵ دلار داشت.
در مقابل، با در نظر گرفتن نرخ حدود ۱۶۰ هزار تومان برای هر دلار در پایان فروردین ۱۴۰۵، حداقل دستمزد ۱۶ میلیون و ۲۵۵ هزار تومانی معادل حدود ۱۰۴ دلار است. به این ترتیب، قدرت خرید کارگران بر پایه دلار نهتنها افزایش نیافته، بلکه حدود ۱۶.۸ درصد کاهش پیدا کرده است.
هرچند مقامهای جمهوری اسلامی اعلام میکنند که حداقل دستمزد با احتساب تورم و افزایش قیمتهای اقلام ضروری تعیین شده است، اما در محاسبات آنها تورم با نرخ رسمی تورم سال گذشته در نظر گرفته شد. این در حالی است که پیش از آغاز جنگ دوم در نهم اسفند ۱۴۰۴ تورم سالانه از ۷۰ درصد فراتر رفته و به بالاترین سطح تجربهشده از جنگ جهانی دوم رسیده بود.
پس از جنگ تورم مواد غذایی نیز سهرقمی شد؛ بهنحوی که قیمت کالاهای اساسی مانند نان و غلات ۱۴۰ درصد و روغن خوراکی نیز بیش از ۲۰۰ درصد گران شد.
ارزش واقعی دستمزد کارگران ایرانی در کمتر از ۱۰ سال گذشته ۶۲ درصد کمتر شده است
پس از اعلام آتشبس، گزارشها از نصف شدن قدرت خرید ریال در بازهای ششماهه خبر میدهد. تورم خوراکیها که با اغماض حدود ۷۰ درصد بود، سهرقمی شد و بین ۱۰۵ تا ۱۱۵ درصد تخمین زده میشد. همه این جهشها در کمتر از یک سال اتفاق افتاد.
خبرگزاری ایلنا مهر ۱۴۰۴ با انتشار گزارشی خبر داد که حداقل دستمزد کارگران در این سال در مقایسه با سال ۱۳۹۵ با ملاحظه پایه دستمزد دلاری، نزدیک به ۶۲ درصد کمتر شده و از ۲۳۸ دلار به ۹۱ دلار در ماه رسیده است.
آذر ۱۴۰۴، چهار تشکل مستقل صنفی در ایران در بیانیه مشترکی با اشاره به افزایش نرخ تورم و شرایط سخت معیشتی مزدبگیران نوشتند که آنها برای تامین هزینه های زندگی در سطح متوسط جامعه در سال آینده، نیازمند دستکم ۶۰ میلیون تومان در ماه هستند.
چهار تشکل مستقل صنفی: حداقل دستمزد سال آینده باید ۶۰ میلیون تومان باشد
حداقل دستمزد ماهانه کارگران در ایران نسبت به بسیاری از کشورهای منطقه پایینترین مبلغ معین است. در میان کشورهای عمان، عربستان، ترکیه، عراق، قطر، پاکستان و لبنان، کمترین حداقل دستمزد متعلق به پاکستان است. کارگران در این کشور دستکم معادل ۱۳۳ دلار حقوق میگیرند. این مبلغ در لبنان حدود ۲۰۱ دلار، در قطر حدود ۲۷۵ دلار و در عراق حدود ۳۴۵ دلار و در ترکیه و عمان بهترتیب ۶۲۵ و ۵۸۵ دلار است.
منبع:رادیو فردا