نقش تلویزیونهای تکفیری در بمبگزاری چابهار
عبدالستار دوشوکی

 

حاصل بمبگزاری انتخاری اخیر چابهار دو کشته بیگناه بود. یک سرباز سنی مذهب بلوچ از طبقه زحمت کش درزاده و دیگری یک شیعه. بر خلاف ادعای انصار الفرقان که می گوید برای احقاق حقوق بلوچها و اهل سنت مبارزه می کند, بمب مهیب آنها, همانند دیگر بمب های انتحاری, هیچگونه تمیزی بین شیعه و سنی و یا بلوچ و غیر بلوچ قائل نشد. شوربختانه این بمبگزاری انتحاری اولین نمونه توسط گروه های سلفی بنیادگرای سنی مذهب در زادگاه نگارنده نبود، اما امیداوارم آخرین آن باشد. در روز دوشنبه ١٩ اردیبهشت ١٣٩٠ در مقاله تحقیقی و علمی مفصلی تحت عنوان "در ذهـن بمب‌گذار انتحاری بلوچ چه می‌گذرد" به عوامل چهارگانه این پدیده شوم و مرگبار پرداختم از جمله فاکتور "حضور پررنگ مذهب و تشدیدتضاد مذهبی" بین شیعه و سنی در منطقه و در استان سیستان و بلوچستان. از تاریخ آن مقاله هفت سال گذشت و در طی هفت سال گذشته تعداد و دامنه فعالیت تلویزیون های تکفیری ماهواره ای فارسی زبان که خود را به نادرستی تلویزیون های توحیدی می خوانند,  بیش از پیش بیشتر شده است و با زرنگی خاصی مشغول جذب مخاطب در مناطق سنی نشین ایران و بخصوص در مناطقی نظیر بلوچستان و کردستان, و همچنین افغانستان هستند.  در این نوشتار کوتاه به نقش تلویزیون های ماهواره ای تکفیری در تعمیق گسل مذهبی بین شیعه و سنی که منجر به نفرت پراکنی مذهبی می شود خواهم پرداخت.
 
از آنجایی که این تلویزیونها, که اکثرا در کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس مستقر هستند, با بودجه های هنگفت و فراوان حمایت مالی می شوند و مخالفان خود را به انحاء مختلف تهدید و یا به سکوت وا می دارند, ناچارم از ذکر اسامی و لینک به مستندات آنها در اینترنت و یوتیوب خودداری کنم. زیرا نمی توانم در جدل های حقوقی با نهادهایی که دهها میلیون دلار بنیه مالی دارند دست به گریبان بشوم. مضاف بر اینکه به عملیات انتحاری از هر نوع آن از جمله "حقوقی" و "دادگاهی" اعتقاد ندارم. در طی چهل سال گذشته ثابت شده است که بنیادگرایان مذهبی و سلفی (از نوع شیعه و سنی آن) از هیچگونه تلاشی برای خاموش کردن صدای مخالف خودداری نکرده اند. خواننده محترم می تواند با جستجو در اینترنت با کلید واژه های نظیر "شیعیان رافضی هستند"؛ ایرانیان مجوس و آتش پرست و کافر هستند" و "حمله وهابی" و غیره کلیپ های مربوطه را مشاهده کنند.
 
برخی از این تلویزیون ها نقش مغازه دو دره سر نبش را بازی می کنند. ماموریت آنها در بخشی از برنامه ها مسلمان کردن, بقول خودشان, "روافض صفوی" است. در بخش دیگری از برنامه ها همسو با رهبران مذهبی ایران, تاریخ ماقبل اسلام در ایران را مملو از جهل و جهالت و تاریکی و ظلم و ستم و فسق و فجور و ازدواج محارب و دهها توهین و فحاشی دیگر معرفی می کنند و اینکه نور اسلام به ایران آمد، اما سلسله صفوی مجددا آن را خاموش کرد. در برخی از برنامه های دیگر افراد شناخته شده و اکثرا محترم برونمرزی یا درونمرزی را دعوت می کنند تا از طریق حضور آنها در بحث های سیاسی, کسب وجهه و اعتبار کرده تا در جای دیگری در راستاد ایجاد تضاد مذهبی هزینه کنند.  آنچه که برای نگارنده همیشه مورد سوال بوده, این است که چرا پشتیبانان مالی این شبکه ها دهها میلیون دلار برای "مسلمان کردن شیعیان خرج می کنند ؟ اما مثلا حتی یک دلار برای "مسلمان کردن هندو یا مسیحی یا بودایی و غیره" خرج نمی کنند. در صورتی که طبق فقه اهل سنت کسی که به سه اصل دین یعنی توحید, نبوت, و معاد اعتقاد داشته باشد, مسلمان است.  و بقیه اضافات و یا فروعیات مذهبی  اصل اعتقادی دین را نفی نمی کند. همه شیعیان در سراسر جهان به این سه اصل اعتقادی اسلام باور دارند. در نتیجه دمیدن به تنور داغ تضاد و نفرت مذهبی حاصلی جز ایجاد نفرت و کینه ندارد. نفرت و کینه ای که گروه های تندرو و جهادی از آن مشروعیت می گیرند و در کشورهایی نظیر افغانستان, پاکستان, عراق و سوریه و غیره بمبگزاری در مساجد و مراسم شیعه را با بیرحمی غیر قابل تصور توجیه می کنند.
 
در مقاله تحقیقی خویش عواملی که بستر مناسب برای رشد و شکل گیری ذهنیت بمبگذار انتحاری در بلوچستان را بوجود می آورند، پرداخته بودم و تاکید کردم که  اگرچه می توان، علاوه بر ماهیت و عملکرد جمهوری اسلامی در کـُلـیّت قرون وسطایی خویش در سراسر ایران؛ حداقل چهار حوزه مشخص را که باعث پیدایش بستر مناسب برای رشد ذهنیت بمبگذاری در بلوچستان می شوند، شناسایی کرد. این حوزه ها عبارتند از:
 
۱ ـ نگاه بسیار خشن و سیاست امنیتی ـ نظامی سرکوب و اعدام در بلوچستان که بر اساس دکترین بیمارگونه و ضد انسانی نهادینه کردن تبعیض و تحقیر بنا شده است
۲ ـ سیاست برتری قومی و مذهبی تشیع ولایت فقیه بر اهل سنت و مردم بلوچ و ترویج تضاد و توهین مذهبی
۳ ـ حذف و محروم سازی اکثر بلوچ ها از پروسه تصمیم گیری و مشارکت در عرصه های مختلف اداری، نظامی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، آموزشی و مذهبی و غیره
۴ ـ نابودی کامل "فرهنگ جامعه مـدنی" در بلوچستان، و سرکوب بیرحمانه روشنفکران متمایل به مـُـدرنـیـتـه، نواندیشان سکولار و ترقی خواه ء بلوچ؛ و ایجاد زمینه برای رشد "آموزه های سلفی ـ جـهـادی" و "تکفیری" از طریق توهین، تبعیض، ایجاد تضاد و تقابل مذهبی.
 
نکته چهارم در مورد بلوچستان (بر خلاف کردستان, یا خوزستان که سلطه مذهب در آنجاها مطلق نیست) از اهمیت ویژه ای برخوردار است. زیرا در بلوچستان نهادهای مدنی و جریانات سکولار و حتی روشنفکران مذهبی نواندیش شدیدا ً سرکوب شده و یا به برهوت سکوت رانده شده اند. بلوچستان ِایران بیشترین تعداد مساجد نسبت به جمعیت در جهان اسلام را دارد. در چنین شرایطی پرتوافکنی تبلیغات وسیع کانال های ماهواره ای سلفی و بنیادگرا بر روی مخاطبین در بلوچستان متمرکز شده است. جایی که به نسبت جمعیت بیشترین مخاطبان را جذب کرده اند. زیرا کار آنها ذکر مصیبت و تکفیر و توهین به شیعه و حکومت ایران است. و این یعنی "فحش درمانی" و تسکین درد و آلام مردمی که نمی توانند کوچکترین صدایی از نوع مخالف در داخل استان داشته باشند. این طنین و تکفیر عقده های سرکوب شده را تسکین می بخشد. زیرا جمهوری اسلامی در بلوچستان با سرکوب بیرحمانه نیروهای مدنی و مترقی, باد مذهبی می کارد و طوفان بمب گزاری انتحاری درو می کند, که آن نیز در تحلیل نهایی به نفع جمهوری اسلامی است. زیرا بهانه ای برای سرکوب بیشتر و پیش بردن طرح های ضد مردمی نظیر طرح به اصطلاح توسعه سواحل مکران, پروژه واگزاری بندر چابهار به هند و آمایش سرزمینی و تغییر بافت جمعیتی را فراهم می آورد. آمار و ارقام نشان می دهد  بمبگزاری, کشتار، آدم ربایی,  و خشونت و عملیات مسلحانه و خشونت محور در طی ده سال گذشته, نه تنها باعث کند شدن پروژه های حکومت در استان و بخصوص در سواحل مکران و چابهار نشده است, بلکه با تسریع و توسعه بیشتر  گسترده شده و مهاجرت و اشتغال رانت محوری غیربومی ها با شتابی روزافزون افزونی یافته است. بنابراین مستندات و واقعیات نشان می دهد که خشونت در بلوچستان نتیجه ای معکوس ببار آورده است. اما دریغا که اذهان  بسته بنیادگرایی مذهبی با  عقلانیت و مستندات و مکشوفات علمی و واقعی  یا بعبارتی "گواه محور" (evidence-based) سر و کار ندارد.
 
نقش برخی از این تلویزیون های تکفیری ماهواره ای بلافاصله بعد از هر بمبگزاری و یا کشتار برجسته می شود و دستگاه تبلیغاتی آنها بطرز هوشمندانه ای فعال می شود تا به نوعی (مستقیم یا غیر مسنقیم) کشتار را توجیه کنند. بعنوان مثال بسیاری از علمای اهل سنت استان بارها گروه های تکفیری و بمبگزاری و کشتار در استان را شدیدا محکوم کرده اند. از جمله مولانا عبدالحمید همواره و بدون استثناء این گونه حملات را به مثابه حملات تروریستی و ضد انسانی و ضد شرعی محکوم کرده است. اما بعد از محکوم نمودن صریح و شفاف کشتارها توسط علمای برجسته اهل سنت بلوچ, از جمله مولانا عبدالحمید, این تلویزیون ها مدعی می شوند که نهادهای امنیتی و اطلاعاتی استان همه علما را مجبور کرده اند علیرغم میل باطنی خود این عملیات را بصورت صوری محکوم کنند و اینکه  "دل علما با مجاهدین" است؛ و علما ناچار شده اند از روی اجبار و اکراه و از بهر تقیه به ظاهر محکوم کنند. در صورتی که بعقیده نگارنده اینگونه نیست. بر طبق گزارش ایسنا  و خبرگزاری مهر مولانا عبدالحمید امام جمعه اهل سنت زاهدان حمله تروریستی  چابهار را محکوم کرد. در بیانیه ایشان تاکید شده ایجاد هرگونه ناامنی در کشور و استان از سوی هر فرد یا گروهی که باشد، هرگز به نفع مردم منطقه نیست. مولانا عبدالرحمان ملازهی (سربازی) امام جمعه اهل سنت چابهار نیز بمبگزاری را صرحتا محکوم کرد و حتی در تشیع جنازه دو قربانی بمبگزاری چابهار شرکت کرد. مولانا عبدالحمید در مصاحبه با حسین دهباشی (دقیقه ٦٠)  صراحتا تاکید می کند که به "تقیه" اعتقاد ندارد و حرفش را صریحا چه در موافقت یا در مخالفت با جمهوری اسلامی و یا حتی برخی موارد از فقه شیعه می زند.  در پایان باید از آن دسته از سیاسیون سکولار و دمکرات واقعی صادق و فرهیخته که با نفرت پراکنی و تضاد دینی؛ بدور از فرصت طلبی و بی غل و غش مخالف هستند پرسید آیا مشروعیت دادن از طریق حضور پیدا کردن در چنین کانالهایی در تضاد کامل و توجیه ناپذیر با بینش و منش و ادعای آنها نیست. آیا واقعا هدف (یعنی بهروه وری از فرصت جهت رساندن صدای خود به بخشی از مردم) هر وسیله ای را توجیه می کند؟
 
عبدالستار دوشوکی
مرکز مطالعات بلوچستان ـ لندن
آذرماه ١٣٩٧
 
 
 

منبع:پژواک ایران


عبدالستار دوشوکی

فهرست مطالب عبدالستار دوشوکی در سایت پژواک ایران 

*آیا توهین به اهل سنت بخشی از باورهای مذهب شیعه است؟ [2019 May] 
*نژادپرستی مامورین سپاه بر علیه کودکان بلوچ [2019 May] 
*سقوط دیکتاتور سودان و درس هایی برای ایرانیان [2019 May] 
*بازی ماهرانه عمران خان در زمین جمهوری اسلامی [2019 Apr] 
*سقوط دیکتاتور سودان و درس‌هایی برای ایرانیان [2019 Apr] 
*استاندار بلوچستان, گرگی در لباس میش برای دریدن استان  [2019 Mar] 
*شارلاتانیسم حشمت رئیسی و بی پرنسیبی تلویزیون کانال یک [2019 Mar] 
*نقدی بر بیانیه رضا پهلوی در چهل‌سالگی حصر.. [2019 Feb] 
*نامه سرگشاده اپوزیسیون به وزیر خارجه آمریکا در مورد کنفرانس لهستان [2019 Jan] 
*آیا کوه اتحاد چپ ء جمهوریخواه موش زائید؟  [2019 Jan] 
* دفاع صادق زیباکلام از شکنجه در ایران [2019 Jan] 
* نقشه فقر استانهای کشور [2018 Dec] 
* نقش تلویزیونهای تکفیری در بمبگزاری چابهار  [2018 Dec] 
*کالبدشکافی معضل اعتیاد در سیستان و بلوچستان  [2018 Dec] 
*سخنی صادقانه با هنرمندان دلواپس بر علیه تحریم ها [2018 Nov] 
*گروگانگیری جیش العدل و دروغپردازی خبرگزاری جمهوری اسلامی  [2018 Oct] 
*سیاست “نسل کشی فرهنگی” عامدانه جمهوری اسلامی در بلوچستان [2018 Oct] 
*کشتار اهواز و عکس العمل سردرگم سازمانهای اتنیکی ایران [2018 Sep] 
* بندر چابهار تا یک ماه آینده به هند واگذار می‌شود [2018 Sep] 
*نامه سرگشاده به مولوی عبدالحمید در مورد ضرورت اجرای شریعت اسلام [2018 Aug] 
*حضور «استقلال طلبان» و «فدرالیست ها» در کنگره ملی ایرانیان در ساختمان کنگره آمریکا | [2018 Jun] 
*نقدی بر نوشته دکتر علیرضا نوری‌زاده و کنفرانس واشنگتن، عبدالستار دوشوکی [2018 Jun] 
*دلیل دشمنی و اتهام زنی اصلاح طلبان برعلیه اپوزیسیون چیست؟  [2018 Jun] 
*موضوع: توهین یک استاد دانشگاه به بلوچها و تظاهرات اعتراضی مردم  [2018 May] 
* سیاست دوگانه دولت در قبال بی آبی در سیستان و بلوچستان  [2018 May] 
*مطلبی در مورد ادعای اولیه و سپس تکذیب صادق زیبا کلام  [2018 May] 
* ارتش آزاد سوریه یا سربازان پیاده نظام ترکیه؟ [2018 Jan] 
*نباید شعارهای ملت را به نفع سلطنت مصادره یا تحریف کرد [2018 Jan] 
* حمایت صریح و تمام قد مولوی عبدالحمید (رهبر اهل سنت ایران) از تجمعات اعتراضی مردم [2018 Jan] 
* توهین نادرست اصلاح‌طلبان به مردم عاصی و معترض ایران [2017 Dec] 
* مهستان یا کودکستان بزرگسالان «خبرگان رهبری سکولارها»  [2017 Dec] 
*ایران: ملتی پریشان و سرگردان بین پاسارگاد و کربلای معلی [2017 Nov] 
* آی ملت، به داد ما برسید [2017 Sep] 
*نامه مولوی عبدالحمید و جواب آیت‌الله خامنه‌ای [2017 Sep] 
*چرا از سخنان حسن روحانی باید حمایت کرد [2017 Jul] 
*طرح توسعه سواحل مکران یا نابودی بلوچستان؟ [2017 Jul] 
*شکست مفتضحانه اپوزیسیون در انتخابات  [2017 May] 
*چرا اهل سنت و اقوام نباید به روحانی رای بدهند [2017 May] 
*چرا در ایران روز جهانی زبان مادری جشن گرفته نمی شود؟  [2017 Feb] 
*بلوچها بعنوان اجنبی از حق اجاره منزل در بیدخون عسلویه محروم شدند [2016 Dec] 
*دلیل مخالفت با فراکسیون اقوام در مجلس چیست؟ [2016 Nov] 
*چرا بلوچها با امکانات و شرایط ۱۰۰ سال قبل زندگی می‌کنند؟ [2016 Oct] 
*رفراندوم بریتانیا و رای خروج از اتحادیه اروپا  [2016 Jun] 
*نظر زیگموند فروید در مورد حسام‌الدین آشنا مشاور روحانی [2016 Apr] 
*سفر بی ثمر رئیس جمهور به پاکستان  [2016 Mar] 
*مهندسی گسترده در انتخابات زاهدان [2016 Feb] 
*سخنی کوتاه با معاون رئیس جمهور در مورد اعدام مردان یک روستا [2016 Feb] 
*پایان دوران حسینعلی شهریاری در زاهدان و بهارستان [2016 Feb] 
*چرا باید انتخابات را تحریم و حامیان آن را نفی کرد؟ [2016 Feb] 
*چرا هموطنان در مقابل «رنج بلوچستان» بی تفاوت هستند؟ [2015 Dec] 
*رانتخواری بیسابقه وزیر صنعت در پروژه های منطقه آزاد چابهار [2015 Sep] 
*چرا توافق هسته ای به سود منافع استراتژیک ملت ایران است؟ [2015 Jul] 
*جام زهر هسته ای با نرمشی واقع بینانه [2015 Apr] 
*روز جهانی زبان مادری: فارسی را پاس بداریم بقیه زبانها را زاپاس [2015 Feb] 
*ترسیم فقر مطلق مردم بلوچستان در آغاز «دهه زجر» [2015 Jan] 
*بی‌اطلاعی يا تبليغات سوء بر عليه بلوچ‌ها؟ [2014 Dec] 
*هویت ایرانی به روایت دکتر عطاالله مهاجرانی [2014 Dec] 
*فتوای جدید جبهه ملی: تشیع از ارکان مهم ملیت ایرانی است [2014 Nov] 
* روشنفکر ایرانی به روایت مسعود بهنود؟  [2014 Nov] 
*نقدی بر عملکرد صدا و سیما، آیا بلوچ ایرانی نیست؟ [2014 Sep] 
*بلوچ ها و روز جهانی قربانیان ناپدید شدن های اجباری [2014 Aug] 
*احتمال تجزیه عراق، سوریه، پاکستان و افغانستان و عواقب آن برای ایران [2014 Jun] 
*نقدی بر عملکرد و اهداف درازمدت بخش فارسی بی بی سی و صدای آمریکا [2012 Dec] 
*نقدی بر فرهنگ بهتان و بدعت گذاری [2011 Oct] 
*سکولاریسم نو ! نواختن شیپور از سر گشاد آن [2011 Sep] 
*به یاد مـاشـاءالله بــامـری موسقی‌دان بلوچ که امروز به خاک سپرده شد [2011 Jul] 
*پروژه الماس فریب، درس آموزنده ای برای اپوزیسیون [2011 Jun] 
*در ذهـن بمبگذار انتحاری بلوچ چه میگذرد؟ [2011 May] 
*آمدند، نشستند و گفتند و رفتند ! [2011 Apr] 
*اعدام ۱۱ بلوچ و انتقامجویی جمهوری اسلامی از بمبگزاری چابهار [2010 Dec] 
*کشتار چابهار توسط جندالله وعکس‌العمل بلوچ‌ها [2010 Dec] 
*حقایق زندگی عبدالمالک ریگی از صعود تا سقوط  [2010 Jun] 
*نقدی برمنشور جنبش سبز و موضع اپـوزیـسـیـون سـکولار برونمرزی [2010 Jun] 
*فتواي تكان دهنده شيخ در مورد صدها ميليون مسلمان سنی مذهب [2009 Feb]