آیا منظور از اصحاب الرّس قرآن همان مردم خونیرس (سرزمین راه درخشان، ایران باستان) است؟‏
جواد مفرد کهلان

 

جشنهای ماهیانه اصحاب الرّس و اسامی ماههای ایرانی آنها و موضوع درخت مقدس صنوبر/اُرس (سرو کاشمر) و چشمه مقدس ناهید کوه هوکر (سبلان) که کارا رود (رود سترگ، اردویسور ناهید) از آن سرچشمه گرفته و به رود ارس می ریزد و مطابقت نام حنظله بن صفوان (دارنده رنگ روشن و سفید) با سپیتاک زرتشت پسر سپیتمه (سفید رخساریا سپید نیرو) گواه آن است که منظور از اصحاب الرّس ایرانیان باستان بوده اند. لذا خود نام حنظله می تواند از هنج-زله (هنج زئیره، به هم پیونده سرودهای دینی کهن) در زبانهای ایرانی اخذ شده باشد و منظور از آن زریادر (دارای سرودهای دینی کهن، زرتشت سپیتمان) است.

در اینجا درخت مقدس صنوبر (از رستۀ درختان سرو و کاج) سوای سرو کاشمر نشانگر خود درختان منقوش پلکان کاخ آپادانا و درخت مقدس پارسها است: ساموئل. ک. ادی کتابی در باره‌ی آیین شهریاری در شرق فراهم آورده است که «ادی» در این کتاب، مسائل بسیار جالب توجهی را در باره‌ی سنت‌های شهریاری در شرق مطرح می‌کند و از آن جمله، در باره‌ی ارتباط شهریاران دوران مادی و هخامنشی با درخت و به‌ خصوص درخت چنار مطالب بدیعی می‌آورد:

"پادشاهان پارس پیوسته درخت چنار را گرامی می‌داشتند. در دربار ایران چنار زرینی همراه تاکی زرین بود که آن‌ها را اغلب در اتاق خواب شاه می‌نهادند و چنار را به گوهرهای بسیار آراسته بودند و پارسیان آن را ستایش می‌کردند.

هنگامی که داریوش بزرگ در آسیای صغیر بود، به او درخت چنار و تاکی زرین هدیه دادند و هنگامی که خشایارشا به جنگ یونان می‌رفت در راه چناری عظیم دید و فرمود تا آن را به زیورهای زرین بیارایند و آن را به نگه‌بانی به سپاهیان گزیده خود سپرد. ظاهرا به دست آوردن درخت زرینی که در خواب‌گاه شاه بود معنای به دست آوردن سلطنت می‌داد."

مطابق روایات شیعیان در عیون اخبار الرضا از امام رضا(ع) از مولا امیرالمومنین (ع) نقل شده و همچنین در تفسیر صافی از قول امام صادق (ع) از علی (ع) همین حدیث روایت گردیده است:

قوم رّس پس از عصر سلیمان بن داود می زیستند و ۱٢ قریه داشتند که در کنا ر رود ارس در بلاد مشرق واقع بود که گواراترین آب را داشت و همه ۱٢ قریه آز آن نهر سیراب می شدند و سرزمینی سبز و خرم بود اسامی ۱٢ قریه عبارتند از: آبان ،آذر، دی، بهمن، اسفند، فروردین، اردیبهشت، خرداد، مرداد، تیر، مهر، شهریور.

بزرگترین شهر آن ها که مرکز و پایتخت این شهرها بود شهر اسفندیار بود در این پایتخت پادشاهی به نام ترکوذ بن عابود می زیست قوم رس قومی بودند که درخت صنوبر را می پرستیدند و آن را شاه درخت می نامیدند این دخت را یافث بن نوح در کنا ر نهر روشاب ( روشن آب ) کاشت و رشد کرد و پس از طوفان مورد احترام و استفاده مردم قرار گرفت.

چشمه آب رس  و درخت صنوبر در همین قریه بود و از شاخه های همین درخت در سایر قرا غرس شد و بهشتی به وجود آورده بودند به قدری به آن احترام می گذاشتند که هیچ فردی از انسان و حیوان حق نداشت از آب چشمه ای که کنا ر درخت بود بیاشامد و یا از شاخ و برگ آن و میوه آن بخورد یا جدا کند و هر انسان یا حیوانی که چنین می کرد او را می کشتند  و می گفتند این آب زندگی رب النوع ما می باشد و هیچکس حق ندارد حیات  او را به خطر اندازد و وقتی آب از درخت عبور می کرد مردم از آن استفاده می کردند.

در هر شهر و قریه یک روز از سال را عید می گرفتند و اطراف آن درخت اجتماع می کردند و از پارچه های حریر که بر روی آن صور و نقوش گوناگون رسم می شد بر شاخه های درخت می بستند و گوسفند و گاو بر پای آن قربانی می کردند و آنگاه آتش می افروختند و چون شعله می کشید قربانی ها را به درون آتش می افکندند و به طرف درخت سجده کرده و تضرع و گریه و زاری می نمودند. تا از آنان راضی شود. در این حال با کمک  شیطان نیز از  شاخه های این درخت صدائی شبیه صدای کودکان برمی خاست و برگ های آن تکان می خورد و مردم وقتی این صدا را می شنیدند  سر از سجده برداشته و می گفتند دلمان خنک و دیده مان روشن شد و سپس به شکرانه رضایت رب النوع خود شراب می نوشیدند و دف و ودست می زدند. و یک  روز یا یک شب جشن و شادمانی می کردند و بعد به شهرهای خود برمی گشتند.

عجم به افتخار این ایام و این امکنه اسامی ماه های خود را ماخوذ از آن شهر ها کرد. همچنین در هریک از ماه ها روز عید مخصوص به  یکی از شهر ها بود مثلا شهریور ماه عید اهالی قریه شهریور بود. و چون اسفند می رسید جشن عمومی بود و در آن اهالی تمام قریه های ۱٢ گانه در پایتخت گرد می آمدند .و اطراف درخت خیمه های بزرگ از دیبا و حریر منقوش به صور گوناگون بر پا کرده و ۱٢ درب  مخصوص ۱٢ قریه قرار می دادند و نام هر یک بر بالای آن نصب می شد تا هر یک از باب مخصوص خود وارد و خارج  شوند . قربانی ها در این روز چندین برابر اعیاد مخصوص سایر قبائل بود و آنگاه پس از شنیدن و دیدن تکان و اصواتی که بواسطه شیطان از درخت بر می خاست همه سر از سجده بر داشته و از فرط مسرت و نشاط به نوشیدن مشروب و زدن دف   پایکوبی می پرداختند و به عدد شهر های ۱٢ گانه ۱٢ روز این جشن ادامه داشت و سپس به شهر های خود بر می گشتند.

خداوند متعال پیامبری از بنی اسرائیل مبعوث کرد بنام حنظله بن صفوان از اولاد یهودا بن یعقوب. او مدت ها در میان این قوم بود و مردم را به دین داری و خدا پرستی دعوت کرد  ولی اثری نبخشید و دعوت او را نپذیرفتند   تا اینکه روزی  از ایام عید بزرگ که همه مردم  قریه ها در اطراف درخت جمع بودند آن پایمبر گرامی دست به دعا برداشت و عرض کرد الهی تو می دانی که من مدتی است این قوم را به توحید و صلاح و سعادت دعوت می کنم. ابا می کنند و کفر می ورزند و مرا تکذیب می کنند و برای پرستش درخت و لهو و لعب جمع می شوند. درختی را می پرستند که نه نفع دارد و نه ضرر خدایا این درخت را خشک گردان تا آنان مایوس گردند.  دعای پیامبر مستجاب شد و چون صبح روز عید بزرگ همه آن قوم از خواب بیدار شدند دیدند درخت یک جا خشک شده است به طوری که انگار این درخت سال هاست خشک بوده  با اینکه شب آن روز درخت سرسبز و خرم بود. مردم هریک سخنی گفتند.

گروهی گفتند خدای آسمان و زمین درخت را خشکاند تا به او متوجه شویم. و دسته دیگر گفتند این پیامبر که ما را به ترک پرستش درخت و دعوت به خداپرستی می کرد سحر کرده و درخت را خشکانده است پس بر پیامبر غضب کرده و همه تصمیم بر قتل او گرفتند. جعبه ای  آهنین ساختند با دهانه  گشاد و پایین تنگ و از او خواستند یا سحر خود را باطل کند و درخت دوباره سبز شود یا در جعبه آهنین خواهی ماند . پس او را در درون جعبه گذاشته و بر آب انداختند و بر جعبه می کوبیدند  تا اینکه در آن جعبه آهنین در گذشت . او در لحظات آخرعمر  عرض کرد پروردگارا  تو شاهد حال من هستی  و جای تنگ و سخت مرا ببین و حال تباه و ضعف مرا نگاه کن ، روح مرا قبض کن که دیگر طاقت ندارم و تو خود از این قوم کیفر بگیر. دعای آن حضرت مستجاب و همانجا  جان به جان آفرین تسلیم کرد.

 

منبع:پژواک ایران

اگر عضو یکی از شبکه‌های زیر هستید می‌توانید این مطلب را به شبکه‌ی خود ارسال کنید:

facebook Yahoo Google Twitter Delicious دنباله بالاترین

   نسخه‌ی چاپی  

جواد مفرد کهلان

فهرست مطالب جواد مفرد کهلان در سایت پژواک ایران 

*منشأ تاریخی شخصیتهای نیمه اساطیری مهم تورات و انجیل
*آیا منظور از اصحاب الرّس قرآن همان مردم خونیرس (سرزمین راه درخشان، ایران باستان) است؟‏
*جدول مطابقتی شجره نامۀ پادشاهان کیانی و نوذری با مادها و هخامنشیان
*نام امشاسپندان زرتشتی که بر گرفته از نام و نشان خدایان بابلی به نظر می رسند
*آیا نامهای ایران و پارس و شیراز به معنی سرزمین شیر بوده اند؟
*معنی نام کُرد در رابطه با توتم مار ایشان
*ور جمکرد باستانی آریائیان در شمال دریای مازندران
*ارتباط ایران و ایرانیان با اساس مذهب شیعه
*یهودا فرزند زیپورایی همان عیسی مسیح تاریخی است
*شهرهای ایران باستان در نقشه های بطلمیوسی
*مطابقت کاوۀ آهنگر اساطیری با اوگبارو تاریخی
*این همانی زمان و مکان و نام و نشان پادشاهان ماد با کیانیان
*نام و نشان کوروش در روایات ملی ایران
*مطابقت لولوبیها با آریائیان هندی تبار ماقبل تاریخ فلات ایران
*بررسی جام مارلیک که نشان از تقدیس بزکوهی در نزد کادوسیان دارد
*معنی نام هومبابا
*معنی محتمل کاسپی و کادوسی
*معنی نامهای گیلان و مازندران
*نام و نشان ایل قشقایی
*معنی ایرانی نامهای بصره (به سره) و اَبُله (آپولوگوس)
*معنی نام روس و روسیه
*خاستگاه آریائیان هندوایرانی و خدایان بزرگ باستانی ایشان
*ریشۀ کلمۀ آلِشت/آلِش در گروه زبانهای ایرانی
*مطابقت خالد بن سنان با ایزد مهر پارتیان
*معنی نامهای کُتیسفون و تیسفون
*معنی نام ایل شول و نواحی شول نام در غرب ایران
*معنی نام دیوان مازنی و مازندران در رابطه با جام مارلیک
*بررسی نام و نشان خدایان کاسیان (اسلاف لُران)
*معنی رُکن آباد
*معنی لفظی نامهای سمرقند و بُخارا
*معانی نامهای آمیتیدا (آمیتیس)، سمیرامیس و زرتشت
*جستاری در باب نام و نشان باستانی همدان و کاشان
*ویشتاسپ کیانی به غیر از ویشتاسپ نوذری است
*بررسی نام و نشان کنونی و باستانی سه گروه بزرگ کُردان
*معنی عیلامی و ایرانی نام کوروش (کورلوش)
*مطابقت دقوقی اساطیری با ایزد مهر و مؤبد مهرپرستی
*سهو دکتر جیوانجی جمشیدجی مودی در باب تعیین محل روستای زادگاهی زرتشت
*آیا از دیوان مازندران در اساس ببران درندۀ جنگلهای آن مراد نبوده اند؟
*جُستاری در نام و نشان ساسان و ساسانیان
*معنی مشترک نامهای خونیرث٬ اَئیرینه وَئِجه٬ [مها]بهاراته و آریاوَرته
*ریشۀ محتمل اصطلاح کتاب مکنون قرآن در آیه 78 سورۀ واقعه
*بررسی ریشه و معنی نام قزاق
*آیا شهربانو دختر هرمزان نبوده است؟
*داستان اصحاب فیل نبرد وهریز ایرانی و مسروق ابرهه ای به حالت به استعاره است
*معنی لفظی نامهای کهن شهر اردبیل
*چرا گائوماتۀ مغ همان زرتشت سپیتمان است؟
*جشن یهودی پوریم مطابق با جشنهای چهارشنبه سوری و سیزده بدر ایرانی یادآور جشن مگافونی (مغ کشی) عهد داریوش است
*آیا دخمۀ گور دختر، متعلق به آریارمن هخامنشی یا ملکه آمیتیس است؟
* خطاب من محقق تاریخ اساطیری ایران به استاد بهرام مشیریِ شاهنامه دوست
*نقد و اصلاح نظریۀ یکسان بودن یا یکسان نبودن ویشتاسپ هخامنشی و ویشتاسپ کیانی
*جزنق -برزه شهر گرهی تاریخ اساطیری ایران
*ریشۀ تاریخی داستان منیژۀ و بیژن شاهنامه و متن آن
*جوانمرد قصاب هیئت اسلامی عامیانۀ ایزد مهر عهد ساسانی است
*جغرافیای تاریخی کهن نواحی اراک و آستانه
*ساکنان باستانی آغاز تاریخ در ایران کهن
*معنی نام غیاث آبادهای ایران
*معنی نامهای ایرانی تنب بزرگ و تنب کوچک و ابوموسی
*معنی نامهای کپادوکیه، کیلیکیه ( کیزواتنا)
*ریشۀ نامهای تاجیک و دری
*شرح و بسط نظریۀ هرتسفلد مبنی بر یکی بودن زرتشت سپیتمان با سپیتاک سپیتمان
*انتقاد من شاهزاده از خود، از پدر خود و پدر بزرگ خود
*شنبه، واژه ای ایرانی است
*ریشه فارسی کلمات خدمتکار، چاکر و نوکر
*شجره نامه کمبوجیه سوم و داریوش اول مطابق خبر هرودوت
*آتش آتشکده آذرگشنسب در چه زمانی و از کجا به شیز (برکه) منتقل شد؟
*حماسه آترادات پیشوای مردان در آذربرزین نامه
*شهر زیر زمینی کشف شده در کپادوکیه دارای نام ایرانی نِسا (نشا) بوده است
*معنی و ریشه نامهای اروپا، روسیه و اوکراین بر اساس فرهنگ سکایی
*تحقیقی در باب نامهای اساطیری اسپروز و سگسار مازندران
*نامهای سپیتاک و مگابرن در تاریخ ماد دیاکونوف و ایران باستان پیرنیا
*عبدالله بن سلام همان سلمان فارسی است
*پشوتن اساطیری همان پیسوتن ساتراپ لیدیه در عهد اردشیر اول و داریوش دوم بوده است
*تاریخچهً زمان حکومت پادشاهان ماد (کیانی) و دو تَن از قلم افتاده های ایشان
*اهورامزدا در اصل خدای شراب و شادی بوده است
*تیگران اول ارمنستان همان ویشتاسپ کیانی بوده است
*ریشه های اسطورهً رستم و اسفندیار
*بررسی معنی نامهای مُغ و ماگان
*از جمشیدی که در سمت چین مقتول گردیده منظور همان داریوش سوم است
*اویس قرنی همان زرتشت ایرانیان نزد یمنی ها بوده است
*توروکوهای کردستان قبیله ای از مردمان قفقازی و آریایی هوری و میتانی بوده اند
*تحقیقی در باب منشأ جشن بابلی- ایرانی کهن گاوگیل
*معنی نامهای کهن مراغه و بناب
*معنی خرابات در ادبیات ایرانی
*معنی نام تبریز
*معنی لفظی نام اورمیه
*معنی باخرز و تایباد
*معنی نام کاسپی
*نام نواحی جنوب خوزستان در خبر حمدالله مستوفی
*اصلاحیه ای بر تبدیل حروف در سبک شناسی
*ریشهً ایرانی کلمات قنات و قائن و قائنات
*بررسی نام نیاکان منسوب به زرتشت در کتاب هفتم دینکرد
*معنی نامهای خوی، خوئین، خمین و خامنه
*نگاهی اجمالی به جغرافیای تاریخی ناحیه اصفهان
*شهرستان مراغه در جغرافیای تاریخی کهن خود
*معانی نام شاهنامه ای ریونیز
*زعفران و کرکم در اصل کلما تی فارسی هستند
*نظری به نام و نشان خدایان کاسی (اسلاف لران)
*اصل و نسب اشو زرتشت سپیتمان پیامبرعدالت اجتماعی جهانشمول
*معنی نامهای مازندران و کاسپی
*آتلانتیس همان فواصل بین شبه جزیره اسکاندیناوی و شبه جزیره ژوتلند دانمارک بوده است
*اصلاحیه ای ریشه ای در معرفی زرتشت در ویکیپدیا
*منظور از اصحاب مدین و قوم شعیب قرآن قوم مادیای اسکیتی بوده است
*غزان مغلوب کننده سلطان سنجر همان نیاکان عثمانیان بوده اند
*نقد و بررسی فرار خانواده عیسی مسیح به مصر
*مرکزیت بلخ و بامیان در نقشهً تبتی کهن
*یک بررسی جدید در باب محل دخمه های کورش دوم و کورش سوم
*نام و نشان قصبات و شهرهایی کهن در ناحیهً جزیرهً ابن عمر
*معنی لفظی نامهای کهن ماکو محل واقع در شکاف کوهستان است
*موضوع سخنرانیهای زینب بنت علی بن ابی طالب صرفاً از معنی نام وی بر خاسته است
*ریشهً سومری و ایرانی نام ایران
*عنقا شکل نمادین اساطیری نسبتاً در هم آمیخته شتر مرغ و عقاب و همای سعادت
*قوم نوح اساطیری تورات همان لویان هیتی (لاویان، لودیان) بوده اند
*درختان اساطیری زقوم و درخت طوبی قرآن همان زیتون و انار هستند
*رستم دستان نواده کدام ضحاک به شمار است؟
*معنی لفظی نامهای اهر، کلیبر، پیشکین و اشتبین
*آیا اهورامزداپرستی با داریوش از مصر به ایران نیامده است؟
*اسامی جغرافیایی و تاریخی و اساطیری مهمی که در فرهنگنامه هیتی می توان ردیابی نمود
*شعیب بن صالح، یاور امام موعود در اساس همان شعیب بن خازم رهبر خازمیان از شعبه های خوارج است
*معانی لفظی کنعان و اسطورهً طالوت و جالوت مربوط بدان
*در اساس نامهای آریا و عرب (آرابو)؛ آرامی (آرامو) توتم قبیله ای شیر نهفته است
*اسطورهً تاریخی کتایون و گشتاسپ مأخذ اساطیر مهمی در ایران و اران است
*ریشهً مصری اسطورهً کیومرث و گاو اوکدات
*ریشه و مفهوم نام های اینگوش و چچن
*ایواز به لغت اوستایی به صورت ای- واذ (ئی وائیذی) به معنی خادم دانای ساقی‌گری است
*معنی نام و نشان ایل بزرگ کُرد موسوم به بلباس
*نظری بر نام و نشان پنج شهر و بندر کهن استان بوشهر
*تحقیقی در باب ترکان آغاجری
*بررسی نام و نشان و مقام و نقش نیلوفر در فرهنگ قدیم ایران
*حماسه آلپمیش نقش اساطیری چنگیزخان در کشورهای آسیای میانه است
*بررسی اسامی قبایل باستانی بزرگ ترک که غالباً بر پایه توتم پرستی ایشان است
*بررسی اسامی جغرافیایی مناطق و رودهایی در سواحل جنوبی ایران که در لشکرکشی اسکندر و دریاسالارش نئارک از آنها نام برده شده است
*در جستجوی معنی لفظی اصلی نام قوم تاتار به توتم همای سعادت ایشان می رسیم
*معنی لفظی ایرانی و سکایی نام شهر آلما آتا پایتخت قزاقستان
*شرح و تفسیر تازه ای بر شعر فولکلوریک معروف آذری «اوشودوم، اوشودوم»
*نقدی بر مقاله "بررسي خاستگاه زرتشت و زرتشت‌گري فرزاد قنبری"
*نام شهر زاهدان کهنه اصیل بوده و در اصل به معنی شهر آب زهکشی شده است
*نام و نشان کهن شهر زاهدان در تاریخ و اسطوره ها
*بررسی ریشه های اساطیری کهن داستان بلوچی گِسُدُک
*نظری بر برخی از نامهای جغرافیایی کهن و مرموز سمت مازندران و شهرستان آمل
*بررسی اسامی جغرافیای کهن فناکه، سیرینکس و زادراکرت مربوط به شهر ساری
*نام و نشان کهن شهر تویسرکان و معبد کهن آن
*زیارتگاه شاه عبدالعظیم حسنی ری در اصل متعلق به شیخ جمال الدین ابوالفتوح رازی است
*زیارتگاه حضرت معصومه قم در جایگه معبد اینانا (ایشتار/اناهیتا)
*بررسی چهار نام از فرهنگ اعلام تاریخی دبا (دایرة المعارف بزرگ اسلامی)
*معانی لفظی نوبخت، نوبهار و برمک در رابطه با بودا-زرتشت و بلخ
*هر دوی نامهای کاسپین و خزر نام مناسبی برای دریای مازندران هستند
*معانی نامهای یثرب و یندد شهر مدینه
*نظری بر نام و نشان عیلامی دو بنای باستانی استان فارس
*فرهنگ و زبان و لهجهً آذری جمهوری آذربایجان در خطر اضمحلال و جایگزینی با ترکی عثمانی
*معضل نه چندان دشوار درک تاریخ و اساطیر مربوط به زرتشت سپیتمان
*معنی نام فارسی پنج میوه درختی و گیاهی که نامهای مرتبط و مشابه دارند
*دیو آشموغ (مغزخوار)همان خدای ملی بابلیها یعنی مردوک (ضّحاک مغزخوار) است
*جواب معمای کیستیِ بت بزرگ کعبه یعنی هُبل، همان اسماعیل است
*تحقیقی در باب نُه اقلیم و هفت اقلیم و پنج اقلیم هندوان باستان
*توضیحی در باب ساکنین باستانی آریایی پازیریک در جنوب سیبری
*نام خلیج فارس در اصل به معنی دریای پایین و زیرین بوده است
*معنی لفظی کلاردشت
*بررسی ریشه های ایرانی و ارمنی جشن زنانهً ناهیدی، مردگیران
*دژ تخت ابونصر شیرازهمان مکان آتشکده آذر خوروچ (آذر خرداد) است
*تحقیقی در خاستگاه صوفیگری ایرانی و منشأ ابزارهای نمادین ایشان
*اصلاحیه ای در مقالهً گاهشماري در استان کردستان
*آیین علوی نه در نواحی انگور بلکه در خود عربستان و جنوب عراق شکل گرفته است
*نام و نشان نسبتاً دقیق زرتشت و محل نگهداری اوستای عهد ساسانی
*داستان معراج آسمانی پیامبر اسلام
*جشن چلّه بزرگ زمستانی (سده) در سنت نیز به غیر از شب آرامش یلدا بوده است
*ترجمهً جدیدی از متن سنگنوشتهً هخامنشی جزیره خارک
*بحثی در منظور ایهامی اصلی داستان کوتاه سه قطره خون
*اعیاد سده، حنوکا و قربان ریشه در یک سنت دینی معروف عیلامیان و بابلیان داشته اند
*بررسی نام و نشان خدایان مهم عیلام در رابطه با جغرافیای تاریخی منطقه و تاریخ اساطیری ادیان
*بررسی اساس تاریخی و فرهنگی اسطورهً هفتخوان رستم
*بالقاسون و بلاساغون شهرهای قبلی و بعدی دختران اساطیری آمازون (هونها،قرقیزها) بوده اند
*قرقیزها بازماندگان اصیل هونهای حکومتی هستند
*برصیصای اساطیر اسلامی هیئت اسطوره ای دیگر مانی، پیامبر صوفی است
*منظور از مردم هفتواد شاهنامه همان قوم هپتالان بوده اند
*بررسی نام و نشانهای قبایل دهگانه بزرگ حکومتی دولت گوک ترکان
*مشکل بزرگ ما آذری ها در ایران و حتی خارج کشور
*چه کسی کفر میگوید؟
*کمیل بن زیاد که در مقام صحابی مقتول علی بن ابوطالب قرار گرفته، خود همان مانی است
*بنیانگذاران مکتب شیعی گری شريح بن حارث كندى و عبدالله بن سبا و نسبت آنها با همدیگر
*عمار یاسر همان زرتشت سپیتمان ملبس اسلامی وارداتی مسلمین از اعراب زرتشتی قدیم است
*تحقیقی در نام و نشان ایلات قره قویونلو و آق قویونلو
*تحقیقی در نام و نشان نوروز و مهرگان و هفت سین نوروزی
*دیدگاه دو رگه لیبرالی و استبدادی الهه بقراط
*اساس تاریخی روایت نصایح پیامبر به ابوذر با پندهای لقمان حکیم به پسرش و نصایح بزرگمهر به انوشیروان یکی است
*نام روستای زیبای آقمشهد شهرستان ساری در رابطه با جنگل سفید اساطیری است
*بررسی نام و نشان قبایل بزرگ دیرین و حالیه کًرد در ارتباط تباری مستقیم آنها با یکدیگر
*تحقیقی دربارۀ اساطیر پیدایی شطرنج و معنی لفظی آن
*عزاداری بزرگ و سالیانه ماه محرم نزد ایرانیان در اصل برای همان بزرگترین شکست تاریخی ایرانیان در تاریخ یعنی جنگ قادسیه در مقابل اعراب بوده است
*رابطه اصول اخلاقی علمی دنیا و منطق و معیار اخلاقی اصیل بومی هند و ایرانی ما
*اسطوره سمک عیار در اساس خاطره حماسه پیروزی سورنا سردار پارتی اُرد بر کراسوس است
*نام اساطیری حسین کرد شبستری از امتزاج نام و نشان امیر معزالدین شنسبانی و ملک معزالدین حسین کرت از دو سلسله فرمانروایان غور پدید آمده است
*معنی لفظی نامهای لَک و لُر
*ملانصرالدین الاغ سوار در اصل همان خواجه نصیرالدین، وزیر و مراد هلاکوخان مغول است
*نشانه های واضحی از اساطیر خدایگانی مصری در تورات و اساطیر یونانی
*دلایلی که چارتاقی نیاسر را معبدی میترایی نشان میدهند
*معمای سادهً نام مادر امام چهارم شیعیان
*یحیی بن عمر،علوی انقلابی عهد حسن عسکری، اساس تاریخی مهدی موعود است
*معانی اسامی تور ، ترک ، سکا، اسکیت
*معمای تاریخی بزرگ بردیه اصلی و بردیه فرعی
*اوپیته فرمانروای سیاس ناشناس ماندهً سلسله ماد
*مأخذ هیتی کهن اسطورهً لیلی و مجنون
*سوبی نام کهن باسمنج-سعید آباد ناحیه چمنزاران معروف دامنه شمالی کوه سهند است
*وجه اشتراک ابراهیم روایات اسلامی با گئوماته زرتشت
*کهن ترین همنوازی جهان در ایران یا کارگاه جام سازان عیلامی
*معنی لفظی نام زنوز و جلفا
*از رابعه و بکتاش اساطیری همان آمیتیدا/پان ته آ و همسرش آبرادات/سپیتمه منظور هستند
*بابک خرمدین در آذربایجان بیشتر تحت نام حماسی خود کور اوغلو زنده مانده است
*بررسی اساس تاریخی داستان پان تئه آ در کورشنامه گزنفون
*ورجمکرد اوستا همان منطقهً قره باغ است
*معنی لفظی نام علمدار گرگر
*فریبکاران تاریخ
*تحقیقی در باب نام ونشان رود معروف نیل ، سرزمین مصر و قاره آفریقا
*سبلان و دو قله معروف آن همان کوه مقدس اوستایی هوکر و قلل اوشیدم و اوشیدرن هستند
*کنگ دژ روایات ملی نام مشترک تخت جمشید، همدان، گنجه، بابل و نینوا است
*ریشه پهلوی واژه فندق
*نام و نشان کهن برخی از جزایر ایرانی خلیج فارس
*نبرد مجیدو (سده 15 ق.م) که در اساطیر دینی تحت نام نبرد هارمجدون، گذشته در آینده شده است
*نام آریائیان میتانی، ماننایی، مادی و کاسی جملگی به معنی مردم شراب و شادی بوده است
*آتشکده ماربین اصفهان و ایزد شیر-اژدهاوش آن
*آتشکده ماربین اصفهان و ایزد شیر-اژدهاوش آن
*معنی لفظی نامهای قدیمی بندرعباس و میناب
*پادشاه کشورگشای ماد کواکسار همان کیخسرو شاهنامه است
*جزیره کیش همان سرزمین اساطیری دیلمون سومریان است
*جریانهای فکری دوران محمد بن زکریای رازی
*تحقیقی در باب نام و نشان مریم و یوسف انجیل ها
*گاهشماری پارسیان هخامنشی و نام ماههای آن از بابلیان اخذ شده است