سکولاریسم، «فاعتبروا یا اولی‌الابصار» و خانم شیرین عبادی
مهدی اصلانی

بازداشت کاوه لطف‌الله افراسیابی به اتهام لابی‌گری توسط وزارت دادگستری‌ی آمریکا خبرساز شد. وزارت دادگستری‌ی آمریکا افراسیابی را به اتهام این‌که «یک نماینده ثبت‌نشده‌ی حکومت جمهوری‌ی اسلامی ایران در آمریکا است و با استناد به این‌که افراسیابی در پوشش استاد علوم سیاسی، مواضع رهبران جمهوری‌ی اسلامی را بازتاب داده، و در صدد اعمال فشار بر نهادهای تصمیم‌گیری آمریکا بوده و در این راستا، لابی‌گری کرده» بازداشت کرد.

پس از بازداشت افراسیابی شماری از گروه‌ها و شخصیت‌های سیاسی‌اجتماعی به این موضوع واکنش نشان دادند. بهانه‌ی این مکتوب فرازی قرآنی در موضع‌گیری‌‌ی برنده‌ی صلح نوبل خانم شیرین عبادی است.

خانم عبادی در کانال تلگرام خود با تیتر:«عاقبت دست‌پروردگان جمهوری اسلامی» با آوردن آیه‌ای قرآنی: «فاعتبرو یا اولی‌الابصار» (پس عبرت بگیرید ای دارنده‌گان بصیرت) جان‌مایه‌ی خوانش خود از بازداشت افراسیابی را بیان کردند.(۱)

این نخستین بار نیست که برنده‌ی صلح نوبل سرسپرده‌گی‌ی نظری‌ی خود به اسلام را به‌عنوان یک زن مسلمان طرح می‌کنند. به‌نظر می‌رسید که ایشان با مواضع تغییریافته‌ی خود از جمله جدایی‌ی دین از هر نوع سیاست می‌بایست در سال‌های اقامت در خارج از کشور با نگاه پیشین خود و امتزاج سیاست و مذهب وداع کرده باشند، با آن نگاهی که آغشته به پراگماتیسم سیاسی بود و پس از درگذشت آیت‌الله منتظری در متنی با عنوان «سوگ‌نامه‌ای برای پدر حقوق بشر ایران» آیت الله را پدر حقوق بشر ایران و نه حقوق بشر اسلام خطاب کردند «تو پدرِ "حقوق بشر" در ایران هستی‌ و میلیون‌ها چون من فرزند و مرید داری.» (۲)

دین‌مداری و خداباوری‌ و مسلمان بودن خانم عبادی موضوعی است مطلقاً شخصی، اما آن‌چه در متنی سیاسی مورد استناد ایشان واقع شده، موضوعی است خارج از متن و هیچ ربطی به بازداشت افراسیابی ندارد. درون‌مایه‌ی موضع‌گیری‌ی ایشان آن است که خوانشی دیگر از اسلام ممکن است. این نگاه و آوردن آن در متنی سیاسی، به‌هنگامی که حکومت اسلامی پابرجا است و در بودِ خود با استناد به آیات آسمانی صدها نفر را گردن زده، خوانشی است ابتر و نادقیق.

معنای رفرنس دادن خانم عبادی به  قرآن در متنی سیاسی آن است که اسلام دیگری وجود دارد و آن‌چیزی که کارورزان نظام اسلامی از آن دم می‌زنند، اسلام واقعی نیست. تعارض خانم عبادی (به‌شمول دیگر هم‌فکران) تعارض با اسلام نیست تعارض با کسانی است که اسلام را وارونه تفسیر کرده‌اند. خدای شما جعلی است و اسلام راستینی که نواندیشان دینی از آن می‌گویند چیز دیگری است. جدای از اساس این نگاه نادقیق، دانسته نیست خانم عبادی با کدام منطق نظری موضوعی که می‌تواند موجب بدفهمی‌ی سیاسی شود را با رفرنس دادن به قرآن تشدید می‌کنند!

خانم عبادی نگاهی تؤام با رحمت و حکمت از اسلام استخراج می‌کنند و ارائه می‌دهند که در بحثی سیاسی خارج از متن و موضوع است. خانم عبادی به‌جهت اعتقادی قادر نیست خدا را مورد پرسش قرار دهد لذا تصویری که ایشان از اسلام و خدا ارائه می‌دهند نگاهی است تؤام با مصلحت. ساده‌ترین و نخستین پرسش آن است که «خدای قادر» چرا در بقیه‌ی موارد ورود نمی‌کند؟ و تنها در مورد یک عمله‌ی دسته‌ چندم ساندیس‌خور دلاری‌ و مدرن به باز کردن چشم‌ها اقدام کرده؟

تنها پاسخی که می‌توان به این پرسش داد آن است: مشیت و مصلحت خدا بر آن نبوده! بنیان چنین نگاهی به خدا و دین مصلحت است، چرا که فهم انسان زمینی قادر به درک همه‌چیز نیست. و به‌راستی که استخراج اندیشه‌ی مترقی و عدالت و حکمت در دوران مدرن از اسلام پرواز دادن فیل در آسمان را می‌ماند.!

 آش اسلام آن‌قدر شور شده که «نواندیشان دینی» چون سروش بخش‌هایی از متن آسمانی را با جرزدن و دبه کردن حذف می‌کنند و نمی‌خوانند و یا با خوانشی وارونه، کژاندیشانه تلاش بر پوشاندن جامه‌ای مدرن بر قامتی غیرِ مدرن دارند.

با این نگاه دین‌مدار و قرآن‌پناه می‌توان هرنوع پلیدی و خشونت و جنایت را توجیه کرد و گفت، هنوز وقت‌اش نرسیده و مصلحت نیست، چرا که خدا و قوانین آسمان هرگاه زمان‌اش برسد و لزوم داشته باشد ورود می‌کنند.                        

            

۱- نگاه کنید به «عاقبت دست‌پروردگان جمهوری اسلامی»کانال تلگرام خانم عبادی                                                                                        

۲- نگاه کنید به «سوگ‌نامه‌ای برای پدر حقوق بشر ایران» خانم عبادی                               

 

 

 

منبع:پژواک ایران


مهدی اصلانی

فهرست مطالب مهدی اصلانی در سایت پژواک ایران 

*سکولاریسم، «فاعتبروا یا اولی‌الابصار» و خانم شیرین عبادی  [2021 Jan] 
*«به جز تصویرِ دوردستِ من نیست.» (نگاهی به «این بامداد خسته») [2020 Dec] 
*شاملو و حاج‌سیدجوادی و حکایت ۴ نامه  [2020 Nov] 
*«جانی پُراز زخمِ به‌چرک درنشسته.» (۱) نگاهی به کتاب تابوت زندگان [2020 Oct] 
*«آواز نگاه از دریچه تاریک»: روایت‌ خانواده زندانیان سیاسی از دهه ۶۰  [2020 Sep] 
*معرفی کتاب: «آواز نگاه از دریچه‌ی تاریک» منتشر شد [2020 Aug] 
*پری بلنده [2020 Jul] 
*تنها یک راه دارد  [2020 May] 
*بهر آزادی‌ی قدس از تورنتو باید گذشت [2019 Dec] 
*صبح به‌خیر عالی‌جناب قاتل!‏  [2019 Nov] 
*هنوز دردناک‌ترین ترانه‌هاشان را نخوانده‌اند *  [2019 Aug] 
*جنون را نشانی از این آشکارتر؟ *  [2019 Aug] 
* نه مُردنِ شمع و‎ ‎‏ نه بازماندنِ ساعت*  [2019 Jul] 
*شغالی که ماهِ بلند را دشنام گفت [2019 Jun] 
*«باید تماشای خود‌ویرانی انسان را از سکه انداخت»  [2019 Jan] 
*دست‌خط! نه خط‌خوردگی‌ دست. مسئله این است آقای بهکیش  [2018 Dec] 
*«بازماندگان در صف نخست دادخواهی راستین تابستان ۶۷ هستند»  [2018 Dec] 
* قاضی مقیسه سرسپرده‌ی ساطور و دارِ قاتلان است [2018 Aug] 
*هذیان تابستانی [2018 Jul] 
*درگذشت امیرانتظام دست‌کاری‌ی حافظه در روایت مخدوش [2018 Jul] 
*تکثیر زخم، گفتمان توجیه [2018 Jun] 
*فسقلی گز بده [2018 Mar] 
* فرمون کجایی که حجاریان قیصر را کشت [2018 Jan] 
*آب‌گوشتِ گربه، واگویی‌ی روایتی مخدوش  [2018 Jan] 
*می‌دانستند دندان برای تبسم نیز هست! تنها بردریدند [2017 Oct] 
* طوفان خنده‌‌ها، تمیز بمانید آقای بابک داد [2017 Aug] 
*آقای کروبی من با شما پدرکشته‌گی دارم [2017 Aug] 
*بچه‌ها بلند شین خمینی مرد!  [2017 Jun] 
* نگاهی به لقب‌سازی‌های اکبر گنجی [2017 May] 
*کسب و کارش مرگ بود [2017 Jan] 
*جعبه سیاه [2016 Aug] 
*به بچه‌های دروازه غار بگین «داش‌عباس» مُرد  [2016 Jan] 
*آقای طاهری‌پور با این کفش‌های لنگه‌ به لنگه راه به جایی نخواهید برد  [2015 Dec] 
*کاپیتان هفتاد ساله شد [2015 Dec] 
*سازمان اکثریت؛ هم‌صدایی با قدرت و «کمیسیون حقیقت‌یاب» مقام عظما [2015 Oct] 
*و حاشا این خروس را سرِ بُریدن نیست [2015 Jul] 
*نقدی بر نحوه‌ی پوزش‌خواهی بی‌بی‌سی از اکبر گنجی [2015 Jun] 
*نگاش نکن ظریفه؛ شیش نفر رو حریفه و اسکار یواشکی برای مسیح علی‌نژاد [2015 May] 
*عزیز اصلی هم رفت [2015 Apr] 
*به جای تبریک نوروزی؛ جواد وستینگ‌هاوس. جواد یساری [2015 Mar] 
*پيش‌مرگِ بهارم؛ اسفندم، از کوچه دردار تا سرزمين وايکينگ‌ها [2015 Mar] 
*به کوری‌ چشمِ شاه عکس آقا تو ماه نمایون شده [2015 Jan] 
*بدرود رفيق لب‌دوخته [2015 Jan] 
*آقای مهاجرانی ولی افتاد مشکل‌ها [2014 Dec] 
*آقای بهنود! روشن‌فکر دماسنج جامعه است نه بادنمای آن [2014 Nov] 
*حالا کو تا بهار بیاید. برویم از برگ‌برگِ پائیز گریه برچینیم [2014 Oct] 
*همیشه کسی هست تا از دریا بگوید [2014 Sep] 
*«و هنوز از چشم‌ها خونابه روان است.» آمارِ واقعی کشته‌گان تابستان 67 مهدی اصلانی [2014 Jul] 
*نام همهٔ فرزندان اسماعيل است، فروغِ جاودان. مرصاد. کشتار تابستان ۶۷ [2014 Jul] 
*از دروازه‌غار تا اشرف؛ از اشرف تا لندن [2014 Mar] 
*آوازه‌خوان نه آواز؛ شرم رقیه دانشگری و مسئولیت فردی [2014 Mar] 
*پری بلنده [2014 Feb] 
*نوزده بهمن؛ موسی خیابانی؛ سیاهکل؛ پایکوبی اکثریت [2014 Feb] 
*«نشود آن‌که بشود که نشود. امام خمینی» و آن سال وبایی  [2014 Jan] 
*پیروزی وجدان بر وظیفه. زانو زد اما تسلیم نشد [2013 Dec] 
*شگرف است! این حد خون‌سرد از جنایت گفتن [2013 Nov] 
*چيدنِ گل سرخ با تبر [2013 Oct] 
*می‌خواهم ببوسم‌ات! نشانی خانه‌ات کجاست؟ [2013 Aug] 
*یکی از قاتلین رفقایم وزیر شد. تکبیر برادران!  [2013 Aug] 
*اکبر قاتل [2013 May] 
*فردین و فروردین [2013 May] 
*اکبر شالگونی هم رفت؛ سفر به خیر مسافرِ جاده‌ی شمشیر  [2013 Jan] 
*هشت عکس فوری از آلبومی خصوصی برای ۶۷ ساله‌گی پرویز قلیچ‌خانی  [2012 Dec] 
*بند هشت، زندان گوهردشت [2012 Oct] 
*خدا، شاه، ميهن، ابرو‌کمانی سلطنت در دام‌چاله‌ی رژيم اسلامی [2012 Jul] 
*تبهکارِ تحقير‌کار اعدام بايد گردد! «آی نقی» خودت اصلاح‌طلب‌ها را اصلاح کن [2012 May] 
*رجبعلی مزروعی را با سیاهکل چه کار  [2012 Feb] 
*"تابستان۶٧، پرونده‌ای‌ست هنوز ناگشوده" متن سخنراني در پارلمان اروپا  [2011 Nov] 
*خودشيفته‌گی بدخيم، دير تشريف‌فرما شده‌ايد آقای گنجی! لطفاً ته صف [2011 Nov] 
*zoroo با خاطره و یادِ بلندِ بهروز سلیمانی [2011 Nov] 
*کجای این بازی عدالت است؟ [2011 Nov] 
*ما هنوز زنده‌ایم  [2011 Oct] 
*خاوران، تفاهمِ وجدان‌های زخمی [2011 Aug] 
*طاقت بیار رفیق [2011 Aug] 
*دروغ می‌فرمایید! شما مخالف اعدام نبودید [2011 Jun] 
*آقای کروبی هیچ می‌دانید خاوران کجاست؟  [2010 May] 
*سازمان اکثریت، اراده‌ی معطوف به قدرت برخورد با گذشته یا فرار به جلو؟  [2010 Mar] 
*احمد رشیدی‌مطلق کیست؟ [2010 Jan] 
* در گذشت آیت‌الله منتظری. بازنگرى‌اى نادقیق به یک رخ‌داد تاریخی. [2009 Dec] 
*رندان سلامت می‌کنند، جان را غلامت می‌کنند  [2009 Sep] 
*پنجم شهريور ۶۷، آغاز چپ‌کُشی در زندان گوهردشت [2009 Aug] 
*خاکستری [2008 Sep] 
*اعتراض  [2008 Sep] 
*فرزندان نسل خاکستری  [2008 Sep] 
*شامیت [2007 Dec]